AI QUẢN LÝ, ĐIỀU HÀNH HỘI THẨM NHÂN DÂN?

PHẠM DÂN

Hội thẩm Nhân dân (HTND) được tham gia quá trình tố tụng, tuy nhiên hoạt động còn rất hình thức. Mặt khác, do chưa có cơ chế quản lý, điều hành nên sự phân công nhiệm vụ cho HTND chưa được chú trọng. Chính những bất cập này đã làm giảm chất lượng xét xử và gây bị động, lúng túng cho các cấp Tòa án.

Ở địa phương, theo giới thiệu của MTTQVN, mỗi nhiệm kỳ, HĐND huyện đều tiến hành bầu 18-20 HTND để tham gia xét xử với Tòa án nhân theo quy định của pháp luật. Số HTND được bầu hầu hết là những cán bộ đương chức đang công tác tại các cơ quan nhà nước, ở các tổ chức chính trị-xã hội như: Liên đoàn Lao động, Hội LHPN, Hội Chữ thập đỏ…; một số là giáo viên, cán bộ Đoàn để bảo đảm cơ cấu khi trong hội đồng xét xử có bị cáo là người chưa thành niên. Điều đáng quan tâm là, trong nhiều nhiệm kỳ của HĐND, đa số HTND là cán bộ đương chức ít tham gia xét xử. Cá biệt, có những HTND trong suốt một nhiệm kỳ 5 năm không tham gia (hoặc không được tham gia) xét xử vụ án nào. Lý do, HTND đương chức bận công tác, hoặc HTND không có kiến thức về chuyên môn nên tự ti, mặc cảm từ  chối lời mời của Toà án. Thực tế, mỗi nhiệm kỳ thường thấy có ít nhất “một cặp” HTND là cán bộ hưu trí khá tích cực với việc tham gia xét xử. Không dưới 2/3 số bản án đã được xét xử trong một nhiệm kỳ do các HTND là cán bộ hưu trí tham gia. Trung bình mỗi tháng, lịch xét xử được bố trí từ giữa tháng đến cuối tháng, từ hình sự đến dân sự, hành chính, kinh tế, lao động. Nếu vì một lý do nào đó các vị HTND này không thể tham gia xét xử được thì các thẩm phán rơi vào thế bị động. Để xử lý tình huống này, Thư ký Tòa án thường gọi điện “tìm”và khó khăn lắm mới có thể mời được một HTND còn đương chức tham gia. Nhiều trường hợp, trước lúc mở phiên tòa, tất cả những người tham gia tố tụng đều đã có mặt thì HTND vì những lý do đột xuất không tham dự được, Tòa án lại phải gọi điện nhờ HTND khác “chữa cháy”. Tất nhiên, không có thời gian để nghiên cứu hồ sơ nên trước khi khai mạc phiên tòa, các vị HTND được Thẩm phán (chủ tọa phiên tòa) nêu“đại khái” một số tình tiết, nội dung giúp HTND nắm sơ bộ để có thể yên tâm ngồi vào vị trí xét xử cho đủ thành phần theo luật định. Những trường hợp này, phiên tòa khai mạc rất muộn và thường kéo dài. Nếu không có vị HTND nào tham gia thì đương nhiên phiên tòa bị hoãn lại, gây phiền toái cho người dân, ảnh hưởng đến sự tôn nghiêm của pháp đình. Quá trình tố tụng, do hạn chế về kiến thức pháp luật và không nắm rõ tình tiết vụ án nên có những HTND thẩm vấn nhiều câu hỏi không có trọng tâm, gây cười cho những người tham dự phiên Tòa.

Continue reading

TRANH CHẤP HỢP ĐỒNG VAY TÀI SẢN: KHÓ ĐÒI TIỀN VÌ KHÔNG HẸN NGÀY TRẢ?

HOÀNG LAM

Bên cho mượn có quyền nộp đơn khởi kiện bất cứ lúc nào để yêu cầu tòa án giải quyết tranh chấp.

Chị Nguyễn Thị Thu Liễu (quận Tân Phú, TP.HCM) đang thấp thỏm vì số tiền 25 ngàn đôla Mỹ chị cho mượn đã lâu nhưng chẳng biết khi nào mới đòi lại được. Năm 2007, chị Liễu cho người quen mượn số tiền trên, không lập hợp đồng, không tính lãi suất cũng không hẹn ngày trả nợ. Tuy nhiên, người mượn có ký vào giấy nhận tiền, ghi rõ đã nhận từ chị Liễu 25 ngàn đôla Mỹ vào hai đợt là tháng 8 và tháng 11-2007.

Chị Liễu kể, từ khi cho mượn tiền đến nay đã nhiều lần đòi nợ nhưng người mượn liên tục trì hoãn. Người này nói khi giao tiền, chị Liễu không hẹn ngày trả nợ nên bên mượn có quyền trả lúc nào cũng được. Chị Liễu bức xúc khi người mượn nói bao giờ bán được nhà mới trả nợ.

Theo Bộ luật Dân sự, chị Liễu và người mượn đã thiết lập hợp đồng mượn tài sản, trong đó đối tượng của hợp đồng là tiền. Bộ luật này có điều chỉnh cách giải quyết đối với hợp đồng mượn tài sản không thỏa thuận thời hạn trả. Cụ thể, theo khoản 3 Điều 514, nếu không có thỏa thuận về thời hạn trả lại tài sản thì bên mượn phải trả lại tài sản ngay sau khi mục đích mượn đã đạt được. Khoản 1 Điều 517 cũng quy định bên cho mượn có quyền đòi lại tài sản ngay sau khi bên mượn đạt được mục đích nếu không có thỏa thuận về thời hạn mượn. Nếu bên cho mượn có nhu cầu đột xuất và cấp bách cần sử dụng tài sản cho mượn thì được đòi lại tài sản đó mặc dù bên mượn chưa đạt được mục đích nhưng phải báo trước một thời gian hợp lý.

Theo Civillawinfor, đây là tranh chấp hợp đồng vay tài sản, chứ không phải là tranh chấp hợp đồng mượn tài sản như nội dung bài viết phân tích.

Luật sư Trần Công Ly Tao (Đoàn Luật sư TP.HCM) cho biết luật không định rõ thời gian hợp lý để đòi lại tài sản là bao lâu nhưng cần căn cứ vào khả năng tài chính, huy động tiền để trả nợ của bên mượn để xác định khoảng thời gian hợp lý, có thể là ba tháng. Nếu bên mượn vẫn không trả nợ, bên cho mượn có quyền nộp đơn khởi kiện bất cứ lúc nào để yêu cầu tòa án giải quyết tranh chấp giữa hai bên. Giấy nhận tiền do bên mượn viết và ký tên là bằng chứng quan trọng để chị Liễu dễ dàng thắng kiện.

Continue reading

TRANH CHẤP HỢP ĐỒNG DỊCH VỤ Y TẾ: BỊ “MẤT SÚNG”, BỆNH NHÂN KIỆN BÁC SĨ

THÁI BÌNH

Một bác sĩ có tên tuổi ở huyện Ninh Hòa (Khánh Hòa) đã cắt trọn “của quý” của bệnh nhân nam tại phòng mạch tư khiến ông này vác đơn đi kiện.

Ông N.T.P. (44 tuổi, ở xã Ninh An, Ninh Hòa, Khánh Hòa) đang rất đau khổ vì bị cắt dương vật tại một phòng mạch tư mà bệnh tình vẫn không thuyên giảm.

Mất “vũ khí” ở phòng mạch tư

Ông P. kể: khoảng năm tháng trước ông tìm đến phòng mạch tư của BS A. (thị trấn Ninh Hòa) để khám do đau nhức dương vật và chảy mủ ở phần đầu dương vật. BS nói do bệnh nặng, cách tốt nhất là cắt bỏ “súng”, cắt tại phòng mạch hay vào bệnh viện là tùy bệnh nhân. Sáng hôm sau, ông P. trở lại phòng mạch và cho BS cắt đứt khoảng một nửa “nòng súng”, chi phí phẫu thuật và thuốc men 2 triệu đồng.

Hơn tháng sau, do vết mổ sưng, đau nhức và chảy mủ nên ông P. quay trở lại phòng mạch và được BS cắt trọn dương vật với chi phí 200.000 đồng.

Mất “của quý” nhưng bệnh không thuyên giảm, ông P. lại tìm đến phòng mạch, BS A. yêu cầu ông nhập viện. Tại bệnh viện, BS A. mổ sâu vô phần chân dương vật và nạo các hạch bẹn. Nằm viện cả tháng không khỏi, người nhà đưa ông P. đến Bệnh viện Quân y 87 (TP Nha Trang) rồi vào Bệnh viện Bình Dân (TP.HCM).

Tại hai bệnh viện này, ông P. được khuyên về “bắt đền” BS bởi lẽ bệnh tình của ông lẽ ra chưa cần phải “trảm” như thế. Uất ức vì bị “tước vũ khí” và đau nhức triền miên, ông P. đã viết đơn gửi Phòng tiếp công dân tỉnh để kiện BS A.

Continue reading