NGÀY XUÂN NÓI CHUYỆN CON NGƯỜI

image VŨ HẠNH

Ngày xưa khi Digogène cầm đèn đi giữa ban ngày, đáp câu hỏi: “Ngài đi đâu đấy?” bằng câu: “Đi tìm một người”, hẳn nhà hiền triết thời cổ đã muốn đòi hỏi nhân tính như một biểu hiện thanh cao của một bản chất lý tưởng, khác xa với sự tầm thường ti tiện phổ biến trong những hạng người gọi là quý phái đương thời.

Ở tập cổ tích của Campuchia, dễ tìm thấy trong các tiệm sách “xôn” dọc các hè phố ngày nào, có một câu chuyện lý thú, kể một anh chàng nhìn quanh thấy ai cũng có nhiều sự thô bỉ, xấu xa, gần với loài vật hơn là loài người, bèn quyết tâm tìm cho được một người. Đợi ngày hội lớn tập trung đông đảo, anh ta cải trang làm người nghèo khổ ngồi dưới gầm cầu câu cá. Bao nhiêu là người chỉ mãi nghĩ đến cuộc vui ngày hội hoặc chỉ bận tâm về sự trưng diện của mình, thản nhiên đi qua. Cuối cùng một công chúa đến, nhìn xuống dưới cầu và chùn bước lại. Nàng bảo: “Ta không thể nào bước trên đầu người”. Cận thần bèn tâu: “Nó chỉ là đứa nghèo hèn, công nương chớ quá bận tâm”. Và công chúa đáp: “Dù có nghèo hèn, kẻ đó cũng biết vui buồn, cũng có giá trị của họ. Hãy bảo người ấy chèo khỏi nơi ấy, ta mới dám bước qua cầu”. Chàng đi câu nọ, nghe thế, nhủ thầm: “Đó là một người”?…

Người ta vẫn lưu ý rằng tiếng gọi con người là sự kết hợp giữa hai yếu tố, đó là tiếng con – chỉ loài động vật với những phản ứng bản năng – cùng với tiếng người chỉ những đòi hỏi vươn cao. Hình ảnh nhân sư khổng lồ, dựng lên ở giữa sa mạc Ai Cập với cái đầu người và mình sư tử, hẳn là biểu tượng rõ nhất cho cuộc chiến đấu gian nan để con người được hình thành: dù đã cố ngoi đầu lên với những sắc diện là người, nhân loại vẫn còn bị lôi kéo lại bởi những thú tính thấp hèn là cái thân xác súc vật nặng nề kéo dài ở trên mặt đất. Và chỉ khi nào con người thực sự cất nổi mình lên, rũ bỏ được sự chi phối của cái thân xác bốn cẳng để đứng vững vàng trên cái tư thế hai chân, con người mới thực sự người, để tiến đến một giai đoạn cao hơn của sự thăng hoa nhân loại.

Cổ ngôn Đông phương: “Người không mười phần hoàn toàn” (nhân vô thập toàn) xác nhận sự chưa hoàn thiện của người để khích lệ người trên đường cải thiện. Chính sức cố gắng ấy là dấu hiệu riêng biệt của người, là cái vinh quang của người. Nó là món quà của lý trí, và lý trí là kết quả của sinh hoạt xã hội.

Continue reading

THỰC TIỄN TỐ TỤNG: RẮC RỐI XUNG QUANH VIỆC TỐNG ĐẠT GIẤY TRIỆU TẬP CHO ĐƯƠNG SỰ: DỞ KHÓC, DỞ CƯỜI VÌ AI?

KIM NGÂN

Trước đây, nếu muốn tống đạt giấy triệu tập hoặc những giấy tờ khác cho đương sự trong một vụ án, tòa án có thể cử cán bộ đến nhà đương sự để tống đạt trực tiếp hoặc nhờ UBND phường, xã nơi đương sự cư trú giao giấy triệu tập cho đương sự… Theo quy định hiện nay, tòa án có thể tống đạt giấy triệu tập hoặc các giấy tờ khác qua đường bưu điện. ưu điểm của việc tống đạt giấy triệu tập cho đương sự qua đường bưu điện là văn minh và tiện lợi nhưng trên thực tế đã có không ít rắc rối xảy ra. Và hậu quả của nó lại chỉ có…người dân lãnh đủ!

Những phiên tòa phải hoãn

Phiên tòa của Tòa Phúc thẩm TANDTC tại Hà Nội xét xử vụ tranh chấp cổ phần tại Công ty Cổ phần Hòa Thanh (Phú Thọ) đã không diễn ra theo đúng lịch bởi trong phần thủ tục, HĐXX thấy vắng mặt ông Nguyễn Văn Sáu, người có quyền lợi và nghĩa vụ liên quan trong vụ kiện. Hỏi ra mới biết tòa đã gửi giấy triệu tập cho tất cả các đương sự qua đường bưu điện nhưng lại gửi theo địa chỉ của Công ty Cổ phần Hòa Thanh, trong khi các đương sự này lại không cư trú ở địa chỉ đó. Theo ông Hồ Văn Sơn, đại diện Công ty Cổ phần Hòa Thanh, sau khi nhận được giấy triệu tập, ông đã “phôn” cho ông Sáu biết lịch xét xử của tòa. Tuy nhiên, vào đúng ngày xử, ông Sáu đã không đến dự vì còn “bận tổ chức cưới cho con”!!! Xét thấy việc xử vắng mặt sẽ ảnh hưởng đến quyền lợi của ông này, HĐXX đã phải hoãn phiên tòa.

Cũng vì chuyện tống đạt giấy triệu tập cho đương sự mà phiên tòa phúc thẩm xét xử vụ tai nạn giao thông trên đường Láng – Hòa Lạc (Hà Nội) của TANDTC đã không diễn ra như dự kiến. Theo thông báo, phiên tòa được mở vào lúc 8h sáng 17.4.2007. Tuy nhiên, hơn 10h sáng hôm đó, HĐXX ra tuyên bố tạm dừng phiên tòa vì bà Nguyễn Phương Dung, đại diện hợp pháp cho nạn nhân Nguyễn Phương Linh vắng mặt. Theo luật sư của gia đình bà Dung, sở dĩ bà Dung không đến vì “chưa nhận được giấy triệu tập” của tòa!

Continue reading

TRÁCH NHIỆM BỒI THƯỜNG THIỆT HẠI NGOÀI HỢP ĐỒNG: VỤ TAI NẠN GIAO THÔNG NGHIÊM TRỌNG TRÊN TUYẾN QL1A QUA LẠNG SƠN, TÒA “QUÊN” BỒI THƯỜNG CHO NGƯỜI BỊ HẠI?!

TRẦN QUYẾT

Ngày 17.2.2006, tại Km 42+057 QL1A thuộc địa phận xã Nhân Lý, huyện Chi Lăng, Lạng Sơn đã xảy ra vụ TNGT nghiêm trọng giữa xe ôtô BKS 29T- 6084 và xe khách 29V- 1591, làm 4 người chết và 14 người bị thương. Đến nay, vụ án đã 2 lần được TAND các cấp đưa ra xét xử, nhưng gia đình các bị hại vẫn bức xúc cho rằng: phán quyết của tòa án là thiếu khách quan và có nhiều điểm mâu thuẫn.

“Quên” bồi thường

Theo Bản án hình sự sơ thẩm số 26/2006/HSST ngày 12.10.2006 của TAND huyện Chi Lăng, Lạng Sơn: Ngày 17.2.2006, Trần Trung Kiên được Công ty cổ phần Vận tải và Du lịch Hoa Thêm (Đống Đa – Hà Nội) giao điều khiển xe ôtô chở khách 16 chỗ ngồi, BKS 29V – 1591 chở khoảng 15 hành khách đi từ Hà Nội theo hướng QL1A lên Lạng Sơn. Đến Km 42+057, trời mưa, đường trơn, Kiên điều khiển xe không làm chủ tốc độ nên xe lạng sang trái, sang phải, lấn đường của xe đi ngược chiều. Sau đó xe ôtô này quay ngang sang làn đường dành cho xe đi ngược chiều. Vừa lúc đó, xe ôtô 12 chỗ BKS 29T- 6084 do Lê Tuấn Thành điều khiển đi đến và va vào sườn bên trái xe ôtô 29V – 1591. Hậu quả làm anh Thành và 3 người khác trên xe 29V – 1591 chết tại chỗ, 14 người bị thương.

Ngày 12.10.2006, TAND huyện Chi Lăng đã đưa vụ án ra xét xử. Tại phiên tòa trên, TAND huyện Chi Lăng khẳng định: Trong vụ tai nạn này, bị cáo Kiên do không chấp hành nghiêm chỉnh Luật GTĐB, chủ quan lái xe chạy nhanh khi trời đang mưa to, nên khi vào cua không làm chủ được tay lái để xe lấn sang phần đường của xe đi ngược chiều nên gây tai nạn. Với hành vi trên, Trần Trung Kiên bị tuyên phạt 5 năm 6 tháng tù giam. Ngoài ra, Kiên còn phải có trách nhiệm bồi thường cho các gia đình có người thiệt mạng là 30 triệu đồng trở lên.

Tuy nhiên, với trường hợp thiệt mạng là anh Lê Tuấn Thành, lái xe 29T- 6084, TAND huyện Chi Lăng đưa ra những lý do hết sức mơ hồ khi cho rằng: “trong vụ án này, lái xe 29T – 6084 là Lê Tuấn Thành có một phần lỗi là điều khiển xe ôtô với tốc độ không phù hợp” nên chỉ được bồi thường 8 triệu đồng. Nhưng thực tế, HĐXX và các cơ quan chức năng lại không chứng minh được khi xảy ra tai nạn xe ôtô 29T – 6084 đang chạy với vận tốc là bao nhiêu (?)Vấn đề đặt ra ở đây là việc xảy ra tai nạn là do xe ôtô 29V V-1591, không làm chủ tốc độ dẫn đến lao sang phần đường dành cho xe đi ngược chiều, gây TNGT; còn xe ôtô 29T – 6084 bị gặp nạn là do bất khả kháng, không thể phòng tránh. Điều khó hiểu là tại trích lục bản án hình sự, ngày 14.11.2006, của TAND huyện Chi Lăng, gia đình anh Lê Tuấn Thành lại không có tên trong danh sách được nhận tiền bồi thường từ phía bị cáo và Công ty Hoa Thêm.

Continue reading