NGUYỄN LÂM
Còn nhớ mấy tháng đầu năm 2005 xung quanh chuyện “sổ đỏ, sổ hồng”, bao nhiêu rắc rối đã nảy sinh từ một quy định trong Luật Đất đai, theo đó, trong khi chờ Luật Đăng ký bất động sản, tài sản trên đất chỉ được “ghi nhận”. Từ một chữ chung chung “ghi nhận” này mà người dân phải mệt mỏi, các Bộ phải “cãi nhau”, thị trường bất động sản đóng băng, thiệt hại khá đáng kể. Đây chỉ là một trong nhiều trường hợp tương tự của “luật khung”. Bởi vậy, nói về các đạo luật hiện nay, các đại biểu Quốc hội, chuyên gia, báo chí đều than phiền về tình trạng quy định chung chung, nguyên tắc, giống như một bản tuyên ngôn hơn văn bản luật, vướng về mặt kỹ thuật lập pháp cũng như về nội dung.
Vậy phải làm thế nào? Có phải mọi tội lỗi đều do luật khung? Nếu không phải, tức là luật khung vẫn cần thiết (Xem Hộp 2). Lúc đó, một câu hỏi khác được đặt ra: phải soạn thảo, ban hành luật khung như thế nào để khắc phục những bất cập mà nó có thể gây ra, hay nói cách khác, sử dụng luật khung như thế nào? Trước khi bàn về những chuyện kỹ thuật cụ thể để khắc phục luật chung chung như ngôn ngữ soạn thảo luật, cấu trúc, nội dung một dự luật, chúng ta thử lùi xa hơn một chút. Tức là hãy bắt đầu từ những quan niệm có tính chủ thuyết, đó là: lý thuyết lập pháp, quan niệm về pháp luật thế nào cho đúng để sử dụng luật khung cho đúng, ví dụ như luật của ai, các nguồn của pháp luật gồm những gì, giải thích luật như thế nào; quan niệm về lập pháp…
Lý thuyết lập pháp
Trước hết, một lý thuyết lập pháp sáng sủa dẫn đường có thể tránh tình trạng ban hành luật có tính chất chung chung, mông lung. Lý thuyết đó khá là rộng lớn, nhưng liên quan đến luật khung có câu hỏi quan trọng: luật điều chỉnh cái gì? Các vấn đề đang tồn tại trong xã hội là rất nhiều, một đạo luật dù đồ sộ đến đâu cũng không thể giải quyết hết được. Nếu đặt tham vọng giải quyết một lúc nhiều vấn đề thì có thể chúng ta sẽ có trong tay một văn bản pháp luật đẹp đẽ, nhưng rồi cuối cùng không để làm gì, và một trong những hậu quả là cuộc sống chỉ nhận được những tuyên ngôn chung chung về chính sách, mà không có được những giải pháp lập pháp cụ thể được thể hiện trong đạo luật. Chỉ vì ý nghĩ phải ôm cho hết cuộc sống nên nhà làm luật có nguy cơ sa vào hai phương án sau đây:
Filed under: Xã hội, nhà nước và pháp luật Việt Nam | Leave a comment »














Các quy định của pháp luật được dẫn chiếu trong các bài viết được đăng trên Trang Thông tin này có thể còn hiệu lực, không còn hiệu lực hoặc chỉ là dự thảo quy phạm pháp luật. Rất mong các bạn khi khai thác thông tin cần cẩn trọng với nội dung của từng bài viết - SO SÁNH VÀ PHẢN BIỆN KHOA HỌC LÀ BẢN LĨNH CỦA NGƯỜI NGHIÊN CỨU KHOA HỌC.



Các bạn thân mến, vì lý do thời gian tôi đã và đang chậm hồi đáp nhiều vấn đề được nêu trên trang thông tin. Rất mong các bạn thông cảm vì sự chậm trễ này. Qua đây, hy vọng các bạn cùng trao đổi và chia sẻ kiến thức nhiều hơn nữa vì lợi ích chung của cộng đồng nghiên cứu Luật học.
Civillawinfor đã nhận được sự chấp thuận chính thức của Giáo sư Trần Hữu Dũng, quản trị Tạp chí Thời đại mới, Ban Biên tập Tạp chí Cộng sản, Tạp chí Nghiên cứu Lập pháp, Viên Triết học Viện hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam, trang thông tin chungta.com về việc sử dụng lại các bài viết. Để bảo vệ bản quyền cho cơ quan phát hành và các tác giả, đề nghị các bạn khi khai thác thông tin cần nêu rõ nguồn trích, tên tác giả, không biên tập lại nội dung bài viết. Riêng các bài viết thuộc Tạp chí Thời đại mới, các bạn nghiên cứu bài viết trực tiếp trên trang thông tin, không in bài viết thành văn bản, không phổ biến dưới mục đích thương mại.










