THÔNG TIN PHÁP LUẬT DÂN SỰ

KIM CHI (Dịch theo IMF, R. Al-Mashat)

A. Dẫn nhập

Việt Nam đã đạt được những tiến bộ to lớn trong quá trình chuyển đổi sang nền kinh tế thị trường từ khi đất nước bước vào những cuộc cải cách kinh tế vào cuối thập niên 80. Việc bắt đầu quá trình chuyển đổi (đổi mới), từng lót đường cho những cuộc cải cách sâu rộng hơn, là nhằm mục đích xoá bỏ tình trạng phi hiệu quả của hệ thống kế hoạch tập trung. Đã có những tiến bộ đáng kể trong bối cảnh tự do hoá giá cả, thống nhất tỷ giá hối đoái, cải cách thuế, và tự do hoá cơ chế ngoại thương. Ngoài ra, luật pháp và những thể chế cần thiết để hỗ trợ một nền kinh tế dựa trên thị trường cũng dần dần được hình thành.

Phương pháp chuyển đổi của Việt Nam liên quan đến sự chuyển biến dần dần cơ cấu sở hữu trong nền kinh tế phi nông nghiệp. Những doanh nghiệp qui mô vừa và lớn do nhà nước sở hữu vẫn còn thuộc sở hữu của chính phủ, nhưng kế hoạch cải cách doanh nghiệp nhà nước đã chuẩn bị cho việc cổ phần hoá, thanh lý, và sáp nhập một số đáng kể các doanh nghiệp nhà nước có qui mô vừa và nhỏ. Các doanh nghiệp tư nhân (thuờng dựa trên cơ sở hộ gia đình) bắt đầu phát triển trong những khu vực khác nhau của nền kinh tế, và các doanh nghiệp đầu tư nước ngoài (thường là các công ty liên doanh giữa một đối tác nước ngoài và một doanh nghiệp nhà nước) tăng trưởng nhanh chóng trong thập niên 90. Gần đây hơn, việc thông qua Luật Doanh nghiệp và sửa đổi Luật Đầu tư nước ngoài vào năm 2000 đã dẫn đến hơn 50.000 doanh nghiệp mới đăng ký thành lập.

Trong chương này, chúng tôi tìm cách định lượng vai trò đang thay đổi của các doanh nghiệp sở hữu nhà nước trong nền kinh tế quốc gia, và so sánh những phát triển chính của đất nước với kinh nghiệm của Trung Quốc.2 Trong các chương, chúng tôi xem xét chương trình cải cách đang được tiến hành dành cho các doanh nghiệp nhà nước không thuộc lĩnh vực tài chính (chương 5), và hệ thống tài chính do nhà nước chi phối (chương 6).

B. Thay đổi sở hữu trong nền kinh tế Việt Nam

Việt Nam đã đạt được tăng trưởng kinh tế mạnh từ khi bắt đầu chương trình cải cách; sản lượng tăng trưởng với tỷ lệ bình quân hàng năm là 6½ phần trăm trong giai đoạn 1988- 2002. Tăng trưởng đi kèm với sự chuyển dịch đáng kể trong thành phần sản lượng theo khu vực, cũng như tại các quốc gia đang phát triển khác, với đóng góp của nông nghiệp cho GDP giảm gần một nửa và đóng góp của nông nghiệp tăng mạnh trong thời kỳ này.

Continue reading →

Filed under: Nhà nước và nền KTTT, Xã hội, nhà nước và pháp luật Việt Nam | Leave a comment »