LUẬT ĐẤT ĐAI NĂM 2003: NHỮNG VƯỚNG MẮC CẦN SỬA NGAY

HẢI ĐĂNG

Những tồn tại của Luật Đất đai… Phần lớn các ý kiến đều cho rằng, không nên lập quy hoạch về kế hoạch sử dụng đất của cấp xã và thị trấn để tránh sự trùng lắp không cần thiết với quy hoạch chi tiết xây dựng đô thị.

Về hạn mức đất ở, các đại biểu cũng đề nghị cần phải có quy định rõ thống nhất là xác định theo hộ hay theo nhân khẩu, vì hiện nay có rất nhiều người tuy hộ khẩu ở địa phương này nhưng lại sở hữu nhiều diện tích đất ở các địa phương khác.
Về quy định thông báo thu hồi đất, nhiều ý kiến cho rằng, không nên thông báo quá sớm trước khi thu hồi đất ở (180 ngày), vì giá đất biến đổi liên tục, gây khó khăn cho công tác thu hồi đền bù giải tỏa. Sửa đổi Luật Đất đai 2003 nên quy định cấp tỉnh, thành phố ban hành quyết định thu hồi đất đối với các tổ chức, đơn vị; còn cấp huyện ban hành quyết định thu hồi đất đối với các hộ cá nhân.

Continue reading

Các nguyên tắc pháp lý CỦA WTO

Về phương diện pháp lý, Định ước cuối cùng của Vòng đàm phán Uruguay ký ngày 15-4-1999 tại Marrakesh là một văn kiện pháp lý có phạm vi điều chỉnh rộng lớn nhất và có tính chất kỹ thuật pháp lý phức tạp nhất trong lịch sử ngoại giao và luật pháp quốc tế. Về dung lượng, các hiệp định được ký tại Marraakesh và các phụ lục kèm theo bao gồm 50.000 trang, trong đó riêng 500 trang quy dịnh về các nguyên tắc và nghĩa vụ pháp lý chung của các nước thành viên như sau:

Hiệp định thành lập Tổ chức Thương mại Thế giới;

20 hiệp định đa phương về thương mại hàng hoá;

4 hiệp định đa phương về thương mại dịch vụ, sở hữu trí tuệ, giải quyết tranh chấp, kiểm điểm chính sách thương mại;

4 hiệp định nhiều bên về Hàng không dân dụng, mua sắm của chính phủ, sản phẩm sữa và sản phẩm thịt bò;

23 tuyên bố (declaration) và quyết định (decision) liên quan đến một số vấn đề chưa đạt được thoả thuận trong Vòng đàm phán Uruguay.

Continue reading

CÁC NGUYÊN TẮC PHÁP LÝ CỦA WTO

Về phương diện pháp lý, Định ước cuối cùng của Vòng đàm phán Uruguay ký ngày 15-4-1999 tại Marrakesh là một văn kiện pháp lý có phạm vi điều chỉnh rộng lớn nhất và có tính chất kỹ thuật pháp lý phức tạp nhất trong lịch sử ngoại giao và luật pháp quốc tế. Về dung lượng, các hiệp định được ký tại Marraakesh và các phụ lục kèm theo bao gồm 50.000 trang, trong đó riêng 500 trang quy dịnh về các nguyên tắc và nghĩa vụ pháp lý chung của các nước thành viên như sau:

Hiệp định thành lập Tổ chức Thương mại Thế giới;

20 hiệp định đa phương về thương mại hàng hoá;

4 hiệp định đa phương về thương mại dịch vụ, sở hữu trí tuệ, giải quyết tranh chấp, kiểm điểm chính sách thương mại;

4 hiệp định nhiều bên về Hàng không dân dụng, mua sắm của chính phủ, sản phẩm sữa và sản phẩm thịt bò;

23 tuyên bố (declaration) và quyết định (decision) liên quan đến một số vấn đề chưa đạt được thoả thuận trong Vòng đàm phán Uruguay.

Continue reading

Về hiện tượng hình sự hóa các quan hệ kinh tế, dân sự TRONG LĨNH VỰC TÍN DỤNG NGÂN HÀNG

TS. NGUYỄN VĂN VÂN – Khoa Luật Thương mại – Đại học Luật TP.HCM

Hiện tượng lạm dụng các qui định tố tụng hình sự và các qui định pháp luật hình sự để giải quyết các quan hệ kinh tế dân sự là một tình trạng khá phổ biến trong đời sống xã hội và gây những hậu quả không nhỏ, làm xói mòn niềm tin vào kỷ cương phép nước, sự công bằng của pháp luật.

Theo thống kê của các cơ quan bảo vệ pháp luật trong năm 1999 và 6 tháng đầu năm 2000 có 76 vụ án và 349 bị can bị khởi tố, điều tra về các nhóm tội: Tội phạm kinh tế, xâm phạm sở hữu nhà nước, xâm phạm sở hữu công dân sau đó phải đình chỉ điều tra vì không có tội, thực chất đây là các vụ việc thuộc quan hệ dân sự, kinh tế. Cũng trong khoảng thời gian này có 115 người bị khởi tố, điều tra truy tố và đưa ra xét xử về các nhóm tội trên sau đó Tòa án xét xử và tuyên bố bị cáo không phạm tội 1. Đảng, Nhà nước và dư luận nhân dân quan tâm rất nhiều đến vấn đề này. Vừa qua, Bộ Tư pháp kết hợp với Phòng thương mại và công nghiệp VN tổ chức các tọa đàm ở Hà Nội và TP Hồ Chí Minh với sự tham gia của các nhà doanh nghiệp và đại diện các cơ quan bảo vệ pháp luật, có nhiều ý kiến, tham luận bổ ích xung quanh vấn đề này.

Continue reading

VỀ HIỆN TƯỢNG HÌNH SỰ HÓA CÁC QUAN HỆ KINH TẾ, DÂN SỰ TRONG LĨNH VỰC TÍN DỤNG NGÂN HÀNG

TS. NGUYỄN VĂN VÂN – Khoa Luật Thương mại – Đại học Luật TP.HCM

Hiện tượng lạm dụng các qui định tố tụng hình sự và các qui định pháp luật hình sự để giải quyết các quan hệ kinh tế dân sự là một tình trạng khá phổ biến trong đời sống xã hội và gây những hậu quả không nhỏ, làm xói mòn niềm tin vào kỷ cương phép nước, sự công bằng của pháp luật.

Theo thống kê của các cơ quan bảo vệ pháp luật trong năm 1999 và 6 tháng đầu năm 2000 có 76 vụ án và 349 bị can bị khởi tố, điều tra về các nhóm tội: Tội phạm kinh tế, xâm phạm sở hữu nhà nước, xâm phạm sở hữu công dân sau đó phải đình chỉ điều tra vì không có tội, thực chất đây là các vụ việc thuộc quan hệ dân sự, kinh tế. Cũng trong khoảng thời gian này có 115 người bị khởi tố, điều tra truy tố và đưa ra xét xử về các nhóm tội trên sau đó Tòa án xét xử và tuyên bố bị cáo không phạm tội 1. Đảng, Nhà nước và dư luận nhân dân quan tâm rất nhiều đến vấn đề này. Vừa qua, Bộ Tư pháp kết hợp với Phòng thương mại và công nghiệp VN tổ chức các tọa đàm ở Hà Nội và TP Hồ Chí Minh với sự tham gia của các nhà doanh nghiệp và đại diện các cơ quan bảo vệ pháp luật, có nhiều ý kiến, tham luận bổ ích xung quanh vấn đề này.

Continue reading

LUẬT BẢO VỆ NGƯỜI TIÊU DÙNG ĐÀI LOAN

(ban hành ngày 11 tháng 1 năm 1994, và có hiệu lực kể từ ngày 13/01/1994)

(bổ sung các Điều 7-1, 10-1, 11-1, 19-1, 44-1, và từ 45-1 đến 45-5 và sửa đổi các Điều 2, 6, 7, 13, 14, 15, 16, 17, 35, 38, 39, 41, 42, 49, 50, 57, 58, và 62 vào ngày 22 tháng 1 năm 2003)

(bổ sung Điều 22-1 vào tháng 5 năm 2005)

Chương I – Những quy định chung

Điều 1

Luật bảo vệ người tiêu dùng (sau đây được gọi là “Luật này”) được ban hành với mục đích bảo vệ lợi ích của người tiêu dùng, tạo Điều kiện an toàn và cải thiện chất lượng cho đời sống tiêu dùng của người dân.

Công tác bảo vệ người tiêu dùng phải tuân theo quy định của Luật này, trong trường hợp luật này không có các quy định cụ thể, các văn bản pháp luật khác sẽ được xem xét áp dụng.

Continue reading

CHỈ DẪN GÂY NHẦM LẪN

Khái niệm

Theo Luật Cạnh tranh 2004, chỉ dẫn gây nhầm lẫn được hiểu là chỉ dẫn chứa đựng thông tin gây nhầm lẫn về tên thương mại, khẩu hiệu kinh doanh, biểu tượng kinh doanh, bao bì, chỉ dẫn địa lý và các yếu tố khác để làm sai lệch nhận thức của khách hàng về hàng hóa, dịch vụ nhằm mục đích cạnh tranh. Luật Cạnh tranh cấm doanh nghiệp sử dụng chỉ dẫn gây nhầm lẫn và kinh doanh hàng hoá, dịch vụ có sử dụng chỉ dẫn gây nhầm lẫn.
Điều 130 Luật Sở hữu trí tuệ 2005 cũng quy định chỉ dẫn thương mại là các dấu hiệu, thông tin nhằm hướng dẫn thương mại hàng hoá, dịch vụ, bao gồm nhãn hiệu, tên thương mại, biểu tượng kinh doanh, khẩu hiệu kinh doanh, chỉ dẫn địa lý, kiểu dáng bao bì của hàng hoá, nhãn hàng hoá.́ Hành vi sử dụng chỉ dẫn thương mại bao gồm các hành vi gắn chỉ dẫn thương mại đó lên hàng hoá, bao bì hàng hoá, phương tiện dịch vụ, giấy tờ giao dịch kinh doanh, phương tiện quảng cáo; bán, quảng cáo để bán, tàng trữ để bán, nhập khẩu hàng hoá có gắn chỉ dẫn thương mại đó.

Continue reading

HỒ CHÍ MINH: Tư tưởng “Trăm điều phải có thần linh pháp quyền” và việc xây dựng hệ thống pháp luật Việt Nam

NGUYỄN ĐÌNH LỘC

Tư ­ t­ưởng lập hiến dân chủ pháp quyền Hồ Chí Minh ra đời từ cuối thập niên thứ hai của thế kỷ XX và đã phát triển liên tục trở thành nền tảng của nền lập hiến pháp quyền Việt Nam. Quá trình này được tác giả phân tích qua bối cảnh lịch sử cụ thể của điều kiện chính trị, kinh tế, xã hội. Trong quá trình đó, thuộc tính pháp quyền của nhà nước đã có lúc bị biến dạng. Một phần là do điều kiện chính trị -kinh tế -xã hội thuộc cơ sở hạ tầng chưa tương thích, mặt khác, thuộc tính này lại tùy thuộc vào khả năng nhận thức và khả năng vận dụng của các thiết chế quyền lực nhà nước. Đư­ờng lối đổi mới của Đảng đã mở ra những khả năng thực tế và nhu cầu hiện thực quản lý xã hội bằng pháp luật. Tổng quan chung, tác giả cho rằng, nhà nư­ớc pháp quyền có thể không phải là một phương thức duy nhất của nhà n­ước XHCN, nhưng nó là biểu hiện bên trong, biểu hiện bản chất của nền dân chủ XHCN, nó quyết định sự vận hành hợp quy luật nhà nước này trên nền tảng tư­ tưởng lập hiến dân chủ pháp quyền Hồ Chí Minh.

Continue reading

HỒ CHÍ MINH: TƯ TƯỞNG "TRĂM ĐIỀU PHẢI CÓ THẦN LINH PHÁP QUYỀN" VÀ VIỆC XÂY DỰNG HỆ THỐNG PHÁP LUẬT VIỆT NAM

NGUYỄN ĐÌNH LỘC

Tư ­ t­ưởng lập hiến dân chủ pháp quyền Hồ Chí Minh ra đời từ cuối thập niên thứ hai của thế kỷ XX và đã phát triển liên tục trở thành nền tảng của nền lập hiến pháp quyền Việt Nam. Quá trình này được tác giả phân tích qua bối cảnh lịch sử cụ thể của điều kiện chính trị, kinh tế, xã hội. Trong quá trình đó, thuộc tính pháp quyền của nhà nước đã có lúc bị biến dạng. Một phần là do điều kiện chính trị -kinh tế -xã hội thuộc cơ sở hạ tầng chưa tương thích, mặt khác, thuộc tính này lại tùy thuộc vào khả năng nhận thức và khả năng vận dụng của các thiết chế quyền lực nhà nước. Đư­ờng lối đổi mới của Đảng đã mở ra những khả năng thực tế và nhu cầu hiện thực quản lý xã hội bằng pháp luật. Tổng quan chung, tác giả cho rằng, nhà nư­ớc pháp quyền có thể không phải là một phương thức duy nhất của nhà n­ước XHCN, nhưng nó là biểu hiện bên trong, biểu hiện bản chất của nền dân chủ XHCN, nó quyết định sự vận hành hợp quy luật nhà nước này trên nền tảng tư­ tưởng lập hiến dân chủ pháp quyền Hồ Chí Minh.

Continue reading

LUẬT TỤC VỚI THI HÀNH PHÁP LUẬT

NGUYỄN CHÍ DŨNG

Thực hiện chương trình sinh hoạt khoa học năm 2005, Tạp chí Nghiên cứu Lập pháp đã phối hợp với Khoa Luật học, trường Đại học Đà Lạt tiến hành một Hội thảo về chủ đề “Luật tục với thi hành pháp luật” tại trường Đại học Đà Lạt ngày 23/4/2005. Tham gia Hội thảo có các nhà nghiên cứu luật học, xã hội học, dân tộc học, đại biểu Quốc hội, HĐND, đại diện một số cơ quan tư pháp, cơ quan quản lý nhà nước, một số già làng và sinh viên luật. Hội thảo trao đổi về kết quả nghiên cứu, khảo sát của Đại học Luật Đà Lạt tại một số cộng đồng dân tộc thiểu số ở trong và ngoài tỉnh Lâm Đồng về quan hệ giữa luật tục với pháp luật, vai trò của luật tục trong quản lý địa phương

I. Đặt vấn đề

Khái niệm Luật tục đề cập trong Hội thảo này bao gồm các quy định thành văn hay bất thành văn của những cộng đồng dân cư, tồn tại trên cơ sở truyền thống, tập tục, tục lệ, quy ước và được thừa nhận, duy trì trên cơ sở uy tín cộng đồng hoặc chức sắc cộng đồng.

Quản lý nhà nước bằng pháp luật không loại trừ sự tồn tại của luật tục. Nhà nước pháp quyền thừa nhận vai trò tích cực của xã hội; trong đó có những yếu tố tổ chức, tự quản tốt đẹp của luật tục. Trong thảo luận tại Quốc hội và HĐND trong vài năm gần đây nổi lên nhiều quan tâm về khả năng thực thi pháp luật, trong đó có yếu tố cần được xem xét đến là vai trò của luật tục đối với thi hành pháp luật.

Continue reading

QUAN ĐIỂM VỀ NHÀ NƯỚC VÀ PHÁP LUẬT CỦA CÁC NHÀ TƯ TƯỞNG TÂY ÂU THỜI KỲ CẬN ĐẠI

TS. NGUYỄN XUÂN TẾ –  ĐH Luật TP. Hồ Chí Minh

1. Ở nước Anh:

nước Anh là mộ6t trong những nước đầu tiên ở Châu Âu có quan hệ tư bản nảy sinh và phát triển mạnh mẽ. Từ cuối thế kỷ XVII, nước Anh chính là “nơi chôn rau cắt rốn của chủ nghĩa duy vật hiện đại”. Chính trên mảnh đất của quốc gia tiên tiến này đã xuất hiện những trào lưu tư tưởng và những nhà tư tưởng dân chủ nổi tiếng. Chúng tã sẽ tiếp cận những đại diện xuất sắc đó trong lĩnh lua65ttu7 tưởng Nhà nước và pháp luật.

+ Tư tưởng của Tômát Hốpxơ (Tho – mas Hobbes) (1588 – 1679):

Theo Tômát Hốpxơ, mỗi dân tộc trong sự phát triển của mình đều trải qua hai giai đoạn: giai đoạn tự nhiên và giai đoạn xã hội công dân (hay còn gọi là gian đoạn Nhà nước). Nhà nước là sự sáng tạo cao nhất mà con người có thể làm được. Nhà nước đóng vai trò điều hành sự phát triển của xã hội, xử phạt những ai vi phạm lợi ích chung của mọi người. Nhà nước “tựa như một con người nhân tạo” mà Chính phủ là linh hồn của đó. Sự xuất hiện Nhà nước cũng có mặt hạn chế ở chỗ là nó làm giảm bớt các khát vọng tự nhiên nhất định của con người, tự do của con người do đó mà bị thu hẹp. Nhưng không còn cách nào khác, con người cần có Nhà nước thì mới sống yên ổn được.

Continue reading