Công nhận và cho thi hành phán quyết của Trọng tài nước ngoài tại Việt Nam: NHÌN TỪ CÁC HIỆP ĐỊNH TƯƠNG TRỢ TƯ PHÁP

NCS. LÊ NGUYỄN GIA THIỆN – Đại học Kinh tế – Luật, Đại học Quốc gia TP.HCM

NGUYỄN THÙY LINH – Viện Nhà nước và Pháp luật, Viện HLKHXH Việt Nam

Có thể thấy rằng, với những sửa đổi, bổ sung hợp lý các điều khoản năm trong Chương XXXVII BLTTDS 205, việc công nhận và cho thi hành phán quyết của Trọng tài nước ngoài tại Việt Nam đã được quy định hợp lý và phù hợp với hầu hết các quy định của Công ước New York 1958. Tuy nhiên nếu các Hiệp định tương trợ tư pháp mà Việt Nam đã ký kết với các quốc gia, vùng lãnh thổ có quy định khác thì Tòa án có thẩm quyền của Việt Nam phải ưu tiên áp dụng các điều khoản của các Hiệp định tương trợ tư pháp đó. Continue reading

Đoán định tư pháp LÀ GÌ?

PGS.TS. PHẠM DUY NGHĨA – Giám đốc Chương trình Thạc sỹ hành chính sách công, Đại học Fulbright Việt Nam

Bài viết ngắn dưới đây góp phần tìm hiểu và trả lời các câu hỏi sau đây: (i) Đoán định tư pháp là gì, ra đời trong bối cảnh nào, có ảnh hưởng gì trong ngành tư pháp trên thế giới, (ii) Ngành tư pháp Việt Nam nên chuẩn bị như thế nào để chủ động ứng xử với xu thế Đoán định tư pháp[1].

Đoán định tư pháp (Predictive Justice) là gì? Continue reading

TÌNH HUỐNG TỐ TỤNG: Con dâu có quyền yêu cầu chia di sản của cha mẹ chồng trong vụ án tranh chấp thừa kế tài sản hay không?

 PHAN THỊ BẠCH MAI
Theo pháp luật về thừa kế, người nhận thừa kế thường là con ruột hoặc con nuôi của người đã mất. Tuy nhiên, trong hoạt động xét xử đã phát sinh trường hợp người con dâu có đơn yêu cầu Tòa án xác định phần di sản thừa kế của mình trong khối di sản thừa kế của cha mẹ chồng. Như vậy, Tòa án có chấp nhận yêu cầu này của con dâu hay không? Đây là vấn đề đang có những quan điểm khác nhau.

1. Các quy định của pháp luật về quyền khởi kiện

Tại khoản 1 Điều 4 quy định quyền yêu cầu Tòa án bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp: “Cơ quan, tổ chức, cá nhân do Bộ luật này quy định có quyền khởi kiện vụ án dân sự, yêu cầu giải quyết việc dân sự tại Tòa án có thẩm quyền để yêu cầu Tòa án bảo vệ công lý, bảo vệ quyền con người, quyền công dân, bảo vệ lợi ích của Nhà nước, quyền và lợi ích hợp pháp của mình hoặc của người khác”.

Continue reading

HOÀN THIỆN PHÁP LUẬT THI HÀNH ÁN DÂN SỰ VIỆT NAM đáp ứng yêu cầu của cuộc cách mạng công nghiệp 4.0

ERIKS-reveals-its-top-tips-for-implementing-Industry-4.0 THS. NCS. TRẦN CÔNG THỊNH – Khoa Luật, Đại học Quốc gia Hà Nội

1. Đặt vấn đề

Trong lịch sử, con người đã chứng kiến 3 cuộc cách mạng khoa học kỹ thuật lớn:

Cuộc cách mạng công nghiệp lần thứ nhất (khoảng năm 1784) diễn ra khi loài người phát minh động cơ hơi nước, tác động trực tiếp đến các ngành nghề như dệt may, chế tạo cơ khí, giao thông vận tải.

Cuộc cách mạng công nghiệp lần thứ hai (khoảng năm 1870 đến khi thế chiến thứ nhất nổ ra). Đặc trưng của cuộc cách mạng công nghiệp lần này là việc sử dụng năng lượng điện và sự ra đời của các dây chuyền sản xuất hàng loạt trên quy mô lớn…

Continue reading

VAI TRÒ CỦA CÔNG NGHỆ đối với đảm bảo tiếp cận công lý trong tố tụng dân sự

Technology-Law-Intellectual-Property-Business-Transactions-Langin-Law-slide1TS. NGUYỄN THỊ THU THỦY – Viện Nhà nước và Pháp luật, Viện Hàn lâm Khoa học Xã hội Việt Nam

1. Đặt vấn đề

  Tiếp cận công lý, với vai trò “vừa là quyền cơ bản của con người vừa là phương tiện để thực hiện các quyền con người khác”[1] được hiểu chủ yếu ở hai phương diện. Thứ nhất, là quyền được xét xử công bằng. Cách hiểu này chỉ giới hạn trong phạm vi hoạt động tố tụng hình sự và là cách hiểu truyền thống. Thứ hai, là khả năng tìm kiếm sự đền bù/khắc phục cho những bất công hay thiệt hại mà một cá nhân hoặc nhóm cá nhân phải gánh chịu. Cách hiểu này mang tính hiện đại với phạm vi mở rộng đến tất cả các lĩnh vực trong đời sống xã hội[2.

Continue reading

VĂN BẢN ỦY QUYỀN THAM GIA TỐ TỤNG trong vụ án dân sự có bắt buộc phải công chứng, chứng thực?

business-card2 PHAN THỊ BẠCH MAI – Tòa án nhân dân huyện Tam Nông, Phú Thọ

Trong thực tiễn, có một số trường hợp Tòa án không chấp nhận giấy ủy quyền hoặc hợp đồng ủy quyền giữa bên ủy quyền và bên nhận ủy quyền đều là cá nhân. Ngược lại nếu bên ủy quyền là pháp nhân thì Tòa án chấp nhận. Theo người viết, tại sao Tòa án chấp nhận văn bản uỷ quyền của pháp nhân và không chấp nhận văn bản ủy quyền của cá nhân với nhau?!

Theo quy định của pháp luật thì cá nhân, pháp nhân có thể ủy quyền cho cá nhân, pháp nhân khác xác lập, thực hiện giao dịch dân sự, trừ những trường hợp pháp luật quy định họ phải tự mình xác lập, thực hiện giao dịch đó. Do đó, khi cá nhân, pháp nhân có yêu cầu Tòa án giải quyết vụ việc dân sư, nếu cá nhân, pháp nhân không tự mình tham gia tố tụng tại Tòa án thì họ có thể ủy quyền cho người khác thay mặt mình tham gia tố tụng nhưng phải xác lập bằng văn bản ủy quyền. Văn bản ủy quyền có thể được xác lập bằng giấy ủy quyền hoặc hợp đồng ủy quyền. Như vậy, về mặt pháp lý có bắt buộc công chứng, chứng thực đối với giấy ủy quyền hoặc hợp đồng ủy quyền hay không?.

Continue reading

CÔNG NHẬN VÀ CHO THI HÀNH BẢN ÁN DÂN SỰ CỦA TÒA ÁN NƯỚC NGOÀI – Kinh nghiệm của Cộng hòa Pháp

5956323 PGS. TS. NGUYỄN THỊ HỒNG NHUNG & TS. LÊ NGUYỄN GIA THIỆN (Trường Đại học Kinh tế – Luật, ĐHQG-HCM)

Bài viết tập trung giới thiệu, phân tích quan điểm pháp luật của Cộng hòa Pháp thông qua một số thực tiễn xét xử của các tòa án Pháp đối với vấn đề công nhận và cho thi hành bản án tòa án nước ngoài.

Một bản án dân sự của tòa án nước ngoài có thể được công nhận và cho thi hành tại Cộng hòa Pháp theo các trình tự và thủ tục tố tụng riêng biệt. Tuy nhiên, việc công nhận và cho thi hành này cần đảm bảo các nguyên tắc đặc thù như không xem xét lại nội dung vụ việc; đảm bảo quyền lựa chọn tòa án của các bên; có đi có lại; áp dụng luật của nước công nhận và bảo lưu trật tự công cộng.

Continue reading

MỘT SỐ VẤN ĐỀ PHÁP LÝ: Rút ra từ Quyết định Giám đốc thẩm một vụ án tranh chấp hợp đồng hứa thưởng

2.2THS. NGUYỄN THỊ VÂN ANH – Trường Đại học Luật, Đại học Huế

Bài viết đưa ra một số ý kiến bình luận về vụ án, chế định hứa thưởng, hợp đồng hứa thưởng cũng như một số vấn đề cần rút kinh nghiệm khi giải quyết các vụ án này.

Bộ luật dân sự (BLDS) năm 2005 cũng như năm 2015 quy định về chế định hứa thưởng là một hành vi pháp lý đơn phương. Tuy vậy, trong thực tiễn giải quyết tranh chấp, có nhiều vụ việc hứa thưởng phát sinh nhưng không phải là hành vi pháp lý đơn phương mà là một dạng hợp đồng. Việc phân biệt hứa thưởng là hành vi pháp lý đơn phương hay hợp đồng có vai trò quan trọng trong việc giải quyết đúng đắn vụ án. Qua nghiên cứu, bình luận vụ án về tranh chấp hợp đồng hứa thưởng mà do ông ĐĐTh khởi kiện bà VTKh, ông NĐQ do TAND tỉnh H và TANDCC giải quyết (bản án của Tòa án cấp sơ và phúc thẩm sau đó đã bị Hội đồng thẩm phán Tòa án nhân dân tối cao hủy).

Continue reading

GIÁ TRỊ PHÁP LÝ của thỏa thuận bồi thường thiệt hại ước tính theo pháp luật Việt Nam

Inheritance_Tax_Threshold_For_2020 (1)LS. PHAN VĂN THANH – Công ty Luật VCI Legal

1. Thỏa thuận bồi thường thiệt hại ước tính là gì?

(i) Thỏa thuận bồi thường thiệt hại ước tính (Liquidated Damages) là một chế tài được sử dụng phố biến trong các hợp đồng thương mại nhằm nhằm xử lý các vi phạm hợp đồng và/hoặc để phân bố rủi ro theo ý định thương mại giữa các bên. Theo đó, các bên thỏa thuận một số tiền bồi thường mà một bên có thể nhận được đối với những thiệt hại xảy ra do hành vi vi phạm hợp đồng của bên kia[1].

Continue reading

NGHĨA VỤ LIÊN ĐỚI và những khó khăn trong tổ chức thi hành

THS. HOÀNG THỊ THANH HOA – Chi cục Thi hành án dân sự huyện Phú Xuyên, thành phố Hà Nội

Thi hành án đối với nghĩa vụ liên đới là một trong những nghĩa vụ mà cơ quan thi hành án dân sự (THADS) thường xuyên phải tổ chức thi hành. Tuy nhiên, trong thực tiễn, việc tổ chức thi hành nghĩa vụ này gặp rất nhiều khó khăn. Trong phạm vi bài viết này, tác giả phân tích một số khó khăn trong thực tiễn áp dụng pháp luật và đề xuất giải pháp nhằm hoàn thiện hơn nữa các quy định pháp luật liên quan đến vấn đề này.

Continue reading

TÌNH HUỐNG THỰC TIỄN: Tính lãi chậm thực hiện nghĩa vụ theo thời điểm nào là phù hợp?

 HUỲNH MINH KHÁNH – TAND huyện Cái Bè, Tiền Giang

Tính phần lãi chậm thực hiện nghĩa vụ trên số tiền phải thực hiện nghĩa vụ theo bản án từ thời điểm ngày người được thi hành án nộp đơn yêu cầu tính lãi hay từ ngày nộp đơn yêu cầu thi hành án đối với nghĩa vụ trả tiền, là vấn đề còn có quan điểm khác nhau, qua một vụ án cụ thể.

Continue reading

NGHỊ QUYẾT số 02/2020/NQ-HĐTP ngày 24 tháng 9 năm 2020 của HĐTPTANDTC hướng dẫn áp dụng một số quy định về các biện pháp khẩn cấp tạm thời của Bộ luật Tố tụng dân sự

Điều 1. Phạm vi điều chỉnh

Nghị quyết này hướng dẫn một số quy định về các biện pháp khẩn cấp tạm thời của Bộ luật Tố tụng dân sự số 92/2015/QH13 ngày 25 tháng 11 năm 2015 (sau đây gọi tắt là Bộ luật Tố tụng dân sự).

Điều 2. Về việc áp dụng biện pháp khẩn cấp tạm thời quy định tại khoản 1 Điều 111 của Bộ luật Tố tụng dân sự

Continue reading

TÌNH HUỐNG THỰC TIỄN: Văn bản công chứng di chúc và di chúc có vô hiệu không?

BÍCH PHƯỢNG NGỌC DIỆP

Vợ chồng cụ An, cụ Bình lập di chúc, có người làm chứng, có xác nhận của chính quyền. Cụ An mất năm 2003. Đến năm 2018 cụ Bình cũng qua đời, trước khi qua đời cụ Bình lập di chúc có công chứng, nội dung khác di chúc đã lập cùng cụ An… dẫn đến các quan điểm khác nhau trong xử lý.


Continue reading

THẨM QUYỀN CỦA TÒA ÁN nơi hợp đồng được thực hiện theo lựa chọn của nguyên đơn

ThS.NCS. NGUYỄN TRƯƠNG TÍN – Khoa Luật Dân sự, Đại học Luật TP. HCM

Trong phạm vi bài bình luận này, tác giả đi sâu trao đổi một số nội dung pháp lý liên quan đến những yếu tố (điều kiện) xác định thẩm quyền của Tòa án nơi hợp đồng được thực hiện, mối quan hệ giữa thẩm quyền của Tòa án nơi hợp đồng được thực hiện với thẩm quyền của Tòa án nơi bị đơn cư trú, có trụ sở.

Continue reading

NGƯỜI CÓ QUYỀN, NGHĨA VỤ LIÊN QUAN trong vụ án tranh chấp về quyền sử dụng đất

 DƯƠNG TẤN THANH – TAND Thị xã Duyên Hải, Trà Vinh

Một trong những lý do bản án về tranh chấp quyền sử dụng đất thường hay bị Tòa án cấp có thẩm quyền hủy là do Tòa án không đưa người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan tham gia tố tụng trong vụ án. Vậy theo quy định của pháp luật, người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan được Tòa án đưa vào tham gia tố tụng trong trường hợp nào. Và khi giải quyết vụ án tranh chấp về quyền sử dụng đất, Thẩm phán cần lưu ý phải đưa người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan vào tham gia tố tụng trong vụ án trong những trường hợp cụ thể nào.

Continue reading

NHÀ ĐẤT ĐÃ ĐƯỢC THẾ CHẤP CHO NGÂN HÀNG: có khởi kiện yêu cầu chia đất thừa kế thì giải quyết thế nào?

 HOÀNG QUẢNG LỰC – Phó Chánh án TAND tỉnh Quảng Bình

Tòa án thụ lý giải quyết vụ án chia thừa kế, trong khi người đãng sử dụng đất đã thế chấp tài sản là nhà đất cho ngân hàng để vay vốn để sản xuất kinh doanh. Nếu việc cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất là sai, việc khởi kiện yêu cầu chia thừa kế của nguyên đơn là có căn cứ, thì việc chia thừa kế như thế nào để bảo đảm lợi ích chính đáng của các bên?.

Continue reading

BỒI THƯỜNG THIỆT HẠI do vượt quá yêu cầu của tình thế cấp thiết theo quy định của Bộ luật Dân sự 2015

 HOÀNG ĐÌNH DŨNG Tòa án quân sự khu vực Quân khu 4

Gây thiệt hại trong tình thế cấp thiết thì không phải chịu trách nhiệm bồi thường, nhưng vượt quá yêu cầu của tình thế cấp thiết thì phải bồi thường. Tuy nhiên, luật không dự liệu trường hợp tình thế cấp thiết không phải do con người gây ra thì ai sẽ chịu trách nhiệm bồi thường cho chủ thể có phần lợi ích bị thiệt hại.

Continue reading

THỰC TIỄN TỐ TỤNG: Một số lưu ý về việc áp dụng văn bản pháp luật trong giải quyết các vụ án tranh chấp quyền sử dụng đất và nhà ở

THS. LÊ THỊ HỒNG HẠNH –  VKSND TP. Hà Nội

Để các cán bộ, Kiểm sát viên thực hiện tốt hơn công tác kiểm sát việc giải quyết các vụ án tranh chấp về quyền sử dụng đất và nhà ở, vừa qua, nhóm tác giả thuộc VKSND TP. Hà Nội đã tập hợp, hệ thống văn bản pháp luật hướng dẫn thực hiện công tác kiểm sát giải quyết các vụ án tranh chấp về quyền sử dụng đất và nhà ở, xin trân trọng giới thiệu cùng bạn đọc một số lưu ý trong tra cứu và áp dụng văn bản.

Continue reading

THỰC TIỄN TỐ TỤNG: Kinh nghiệm rút ra từ một Quyết định đình chỉ giải quyết vụ án hành chính thiếu căn cứ

 LÊ SONG LÊ – Kiểm sát viên, VKSND tối cao

Thông qua công tác kiểm sát giải quyết vụ án hành chính ở cấp phúc thẩm, Viện kiểm sát nhân dân cấp cao tại Hà Nội phát hiện một số vi phạm dẫn đến việc ban hành quyết định đình chỉ giải quyết vụ án hành chính thiếu căn cứ. Xin nêu ra để bạn đọc cùng tham khảo.

Nội dung vụ án

Continue reading