THỰC TIỄN TỐ TỤNG: KIỆN CÔNG NHẬN HỢP ĐỒNG – THỤ LÝ HAY KHÔNG?

TÚ HƯNG

Người nói thụ lý được, còn người lại bảo đây là tranh chấp quyền sử dụng đất, không phải tranh chấp về hợp đồng nên không thụ lý.

Năm 2003, ông D. (ngụ Bình Dương) mua lại nhà đất của bà N. Bàn bạc xong xuôi, hai bên ra phòng công chứng công chứng hợp đồng. Nhận thấy thỏa thuận tự nguyện, hợp pháp, phòng công chứng đã… đóng dấu.

Bỗng bị phong tỏa

Sau đó, hai bên đã giao đất, nhận tiền. Bên mua nộp hồ sơ xin đăng bộ, nộp thuế và được hẹn ngày nhận kết quả. Tuy nhiên, đến hẹn, bên mua đến nhận giấy chứng nhận quyền sử dụng đất thì lại được trả lời có công văn của cơ quan thi hành án ngăn chặn chuyển nhượng nhà đất nên chưa thể giao giấy chứng nhận được. Nguyên trước đó, do có mượn nợ của người khác, bà N. bị kiện và tòa buộc bà phải trả nợ. Cơ quan thi hành án phong tỏa tài sản trên (vì cho rằng đó là tài sản của bà N.) để đảm bảo thi hành án.

Sau đó, bên mua đã khiếu nại việc kê biên của thi hành án nhưng không có kết quả. Bên mua cũng đã nhiều lần yêu cầu bên bán giải tỏa ngăn chặn việc đăng ký quyền sử dụng đất nhưng cũng không được đáp ứng.

Do vậy, mới đây bên mua đã nộp đơn khởi kiện ra tòa yêu cầu công nhận lại hợp đồng để một lần nữa khẳng định việc mua bán hợp pháp và tài sản đã thuộc sở hữu của bên mua, cơ quan thi hành án không thể phong tỏa tài sản này.

Nhiều quan điểm về thụ lý

Xung quanh việc khởi kiện đòi công nhận hợp đồng này của bên mua đã có nhiều quan điểm khác nhau.

Quan điểm thứ nhất cho rằng không thể thụ lý vụ án. Bởi hợp đồng đã qua công chứng, bên mua đã nhận tài sản, bên bán đã nhận tiền thì bên mua đã có toàn quyền đối với tài sản này nên việc thụ lý để công nhận hợp đồng là không còn ý nghĩa. Không thể thụ lý giải quyết một chuyện đã hiển nhiên. Trường hợp này bên mua chỉ cần khiếu nại việc kê biên tài sản để cơ quan thi hành án hủy quyết định kê biên, trả lại quyền lợi cho bên mua là được.

Continue reading

TRANH CHẤP VỀ HỢP ĐỒNG VAY TÀI SẢN: HẾT TÌNH, ĐÒI LẠI TIỀN…

H. ANH

Vụ án hy hữu này vừa được tòa phúc thẩm TAND tối cao tại TP.HCM đưa ra xét xử vào ngày 6/7. Dù biết rành rành số tiền kia là nguyên đơn hoàn toàn "tự nguyện" cho bị đơn trong thời gian "mặn nồng" nhưng do phía nguyên đơn cung cấp được các giấy tờ chứng minh đã chuyển tiền về cho bị đơn nên tòa án vẫn phải tuyên người này thắng kiện.

Theo đơn khởi kiện của ông Trương K. (52 tuổi, Việt kiều Mỹ), do có mối quan hệ thân tình nên ông đã thỏa thuận miệng cho bà Tr.Th.T. (31 tuổi, ngụ Bình Thuận) mượn tiền không có lãi để mua đất, xây nhà tại thị trấn Liên Hương, huyện Tuy Phong (Bình Thuận). Theo đó, từ ngày 12/3/2008 đến 30/3/2009, ông K. đã 15 lần chuyển tiền về cho bà T. qua hệ thống ngân hàng do Công ty Kiều hối Đ.A. chuyển giao với tổng số tiền 30.100 USD.

Sau khi mua đất cất nhà, tháng 12/2008, bà T. đã giao giấy chứng nhận quyền sử dụng nhà và đất mang tên bà T. cho ông K. để làm tin. Bà T. cam kết đến cuối tháng 5/2009 sẽ thanh toán. Tuy nhiên, khi đến hạn, bà T. không trả tiền mà còn không thừa nhận nợ. Vì vậy, ông khởi kiện yêu cầu bà T. phải trả số tiền đã mượn cộng thêm lãi suất từ tháng 5/2009.

Tuy nhiên, bà T. lại trình bày: Bà và ông K. có quan hệ tình cảm với nhau từ năm 2006. Tiền ông K. gửi về là do ông này tự nguyện thỏa thuận miệng tặng trên cơ sở tình cảm. Đến tháng 5/2009, do hai bên không còn quan hệ tình cảm nên ông K. kiện đòi tiền. Vì vậy, bà không chấp nhận yêu cầu khởi kiện của ông K. Thụ lý vụ án, TAND tỉnh Bình Thuận đã nhiều lần hòa giải nhưng không thành.

Dù biết lời khai của bà T. là sự thật (quan hệ với ông K. tình cảm, ông K. tự nguyện cho tiền), tuy nhiên do việc giao nhận tiền được thực hiện qua hệ thống dịch vụ ngân hàng (được nơi này ghi lại), thể hiện bà T. 15 lần đến ngân hàng ký nhận tiền từ tài khoản ông K. gửi về với tổng số tiền 30.100 USD, vì vậy xử sơ thẩm, TAND tỉnh Bình Thuận cho rằng, đủ cơ sở để xác định nguyên, bị đơn đã xác lập giao dịch dân sự trên cơ sở thỏa thuận miệng và bị đơn đã nhận số tiền do nguyên đơn chuyển từ nước ngoài về.

Continue reading

TRANH CHẤP VỀ XÁC ĐỊNH NGƯỜI THỪA KẾ: MỘT NGƯỜI HAI GIẤY KẾT HÔN

HOÀNG YẾN

Một vụ tranh chấp di sản thừa kế đang bị bế tắc bởi nguyên đơn có cùng lúc… hai giấy đăng ký kết hôn với hai người chồng.

Tháng 2-2010, bà H. đã nộp đơn khởi kiện đến TAND quận 11 (TP.HCM) để tranh chấp tài sản thừa kế với các anh em bên gia đình chồng.

Kiện tranh chấp di sản

Trong đơn, bà H. trình bày: Năm 2001, bà lập gia đình với ông L., có đăng ký kết hôn tại phường 13. Bốn năm sau, họ sinh được một bé gái. Năm 2009, chồng bà bị bệnh qua đời, bà ở vậy trong căn nhà của chồng (do cha mẹ chồng đã mất để lại) và chăm sóc một người anh chồng bị bệnh tâm thần.

Thế rồi các anh chị của chồng bà ở gần đó liên tục kéo đến gây chuyện, đòi đuổi bà ra khỏi nhà. Có lần xung đột căng thẳng, bà phải nhờ công an đến giải quyết. Nay bà không dám về nhà nữa vì mỗi lần về đều bị anh chị của chồng chửi rủa. Bà yêu cầu tòa xác định phần thừa kế của bà trong căn nhà này với các anh chị bên chồng để có điều kiện tạo lập cuộc sống mới.

Làm việc với tòa, phía gia đình bên chồng bà H. không đồng ý với yêu cầu trên. Theo họ, người mẹ trước khi mất đã dặn không được bán căn nhà này, để lại làm nhà thờ tổ và làm chỗ ở cho người anh bị tâm thần.

Phía bị đơn còn yêu cầu tòa xem xét bé gái con bà H. có đúng là con của em trai họ hay không. Bởi giấy khai sinh của bé ghi sinh năm 2005, không có tên cha trong khi đến năm 2006 em trai họ mới kết hôn với bà H., không phải từ năm 2001 như bà H. nói. Họ còn cho rằng lúc còn sống, em trai họ cũng không thừa nhận đứa con này…

Continue reading

TRANH CHẤP BỒI THƯỜNG THIỆT HẠI DO DANH DỰ, NHÂN PHẨM VÀ UY TÍN BỊ XÂM PHẠM: CỞI ĐỒ, ĐI KIỆN . . .

LÊ NGA

TAND Q.12, TP.HCM vừa tiếp nhận vụ kiện đòi bồi thường khá hy hữu và đây là lần đầu tiên một siêu thị bị kiện vì lý do đã đi quá giới hạn trong việc kiểm tra hàng hóa, xúc phạm đến danh dự khách hàng.

Tuột áo, cởi quần giữa đám đông

Nguyên đơn trong vụ kiện này là bà Nguyễn Thị Kim Định, Giám đốc Công ty TNHH TM XD DV Thủy Tiên (ngụ quận Gò Vấp, TP.HCM) và bị đơn là siêu thị Metro Hiệp Phú (phường Tân Thới Hiệp, Q.12, TP.HCM).

Theo đơn khởi kiện, bà Định trình bày chiều ngày 18.5, bà đến siêu thị Metro Hiệp Phú mua hàng. Sau khi hàng được đẩy ra cửa an ninh thì máy soi chiếu phát ra tín hiệu. Căn cứ vào đó bảo vệ siêu thị đã xác định bà Định là đối tượng bị kiểm tra. Ngay sau đó nhân viên bảo vệ yêu cầu khám xét người bà tại nơi công cộng. Bà Định từ chối, đề nghị phải có phòng riêng và lập biên bản kèm theo sự chứng kiến của đại diện BGĐ siêu thị.

Sau khoảng 20 phút không thấy có ai đến để làm việc, bà Định bỏ về. Lúc này, lực lượng bảo vệ giằng co làm cho chiếc áo đang mặc bị tuột khỏi người của bà Định. Bức xúc và muốn chứng minh mình không lấy cắp bất kỳ hàng hóa gì của siêu thị nên bà Định cởi nốt chiếc quần dài ra để bảo vệ kiểm tra. Continue reading

TRANH CHẤP QUYỀN GIÁM HỘ: GIÀNH GIẬT NUÔI NGƯỜI TÂM THẦN

TRUNG TÍNH

Một bên ngờ rằng bên kia giành nuôi ông T. để giành thừa kế. Buổi hòa giải diễn ra cả nửa ngày trời và chỉ toàn những lời đấu khẩu nặng nhẹ nhau của hai bên, không bên nào chịu nhượng bộ bên nào.

Mẹ nuôi mất chưa được bao lâu thì ông T. (bị bệnh tâm thần) lại rơi vào hoàn cảnh trớ trêu: Chị của mẹ nuôi và em ruột đều mong muốn được nuôi dưỡng ông. Hòa giải không xong, vụ việc đang có nhiều khả năng sẽ ra đến tòa…

Cô, cháu giành nhau

Hơn 40 năm trước, ông T. được mẹ nuôi (cũng là cô ruột) đưa về chăm sóc, nuôi nấng. Bà đã chạy khắp nơi chữa trị căn bệnh thiểu năng trí não cho ông nhưng đành bất lực. Đầu năm nay, biết mình không qua khỏi, bà đã nhờ một người chị giúp mình nuôi ông T. Thế rồi khi bà mất đi, một người xưng là em của ông T. đã đến xin rước ông về nuôi dưỡng, điều trị.

Người cô đang nuôi ông T. phản đối kịch liệt nên mới đây vụ việc được đưa ra ấp hòa giải. Tại đây, người em ông T. bảo vì chiến tranh khắc nghiệt nên mẹ đành phải nhờ cô nuôi em. Nay cô mất, là tình cảm ruột thịt nên bà có quyền đưa ông về chăm dưỡng… Continue reading

TRANH CHẤP SỞ HỮU GIA SÚC: GIÀNH NHAU CON TRÂU ĐỰC

ĐẮC LAM

Cùng thả rông con trâu trong rừng sâu, rồi một ngày hai bên bỗng kéo nhau ra tòa giành trâu.

TAND tỉnh Hà Tĩnh mới đây đã phải tạm dừng phiên xử để tòa “xem lại” con trâu rồi mới ra phán quyết cuối cùng. Trước đó, hai bên nguyên, bị đơn (cùng ở xã Hòa Hải, huyện Hương Khê) vẫn nhất mực bảo con trâu đực màu đen là của mình.

Ai cũng nói trâu của mình

Nguyên đơn kể vợ chồng ông có một đàn trâu gồm chín “anh chị em” thả rông trong rừng. Trong đàn trâu có con thứ chín sinh khoảng tháng 10-2005. Đầu, cổ, đuôi, mông trâu… thế nào thì ông không nhớ cụ thể vì ít có thời gian gần gũi. Ông chỉ nhớ được nó là trâu đực, xâu trẹo màu xanh bằng dây cước, lông màu đen. Con trâu này bị lạc khoảng đầu tháng 10-2009. Ông đã nhờ người tìm kiếm, sau đó thấy nó đang ăn cỏ trên một cánh đồng cùng với đàn trâu của vợ chồng bị đơn.

Tìm ra trâu, ông rất mừng, vội đến gặp phía bị đơn xin lại chú trâu lạc. Thế nhưng phía bị đơn lắc đầu không cho nhận lại trâu vì đó là trâu của họ chứ không phải trâu “nhặt được”.

Vợ chồng bị đơn trình bày nhà họ cũng có một đàn trâu gồm chín con, đều do một trâu mẹ sinh ra. Cả đàn cũng được thả rông trong rừng, thi thoảng gia đình mới vào thăm. Vào vụ làm đồng, vợ chồng ông mới lùa cả đàn về để cày bừa, chăm sóc.

Trong đó, con trâu đực đang bị nguyên đơn tranh chấp sinh vào khoảng tháng 7-2005. Lông màu đen, sừng dài khoảng 40 cm, có một xoáy mặt bên phải, hai xoáy trước hình xoáy chân tít, đuôi ngắn. Dưới cổ nó có hai khoang trắng, đã thay hai răng hến màu đen… Ngoài ra, gia đình ông làm dấu hình tròn trên đỉnh đầu trâu để khỏi lạc. Khi còn nhỏ, ở rông trong rừng, chú trâu này đã mắc bẫy dây thắng xe đạp ở chân phải phía sau nên để lại thẹo, bới lông lên là thấy.

Continue reading

THỰC TIỄN ÁP DỤNG PHÁP LUẬT VỀ ĐẤU THẦU: DỊCH VỤ … BẢO ĐẢM TRÚNG THẦU

HOÀNG YẾN

Về nguyên tắc, việc đấu thầu phải công khai, minh bạch, tiến hành đúng trình tự quy định. Vậy mà hiện nay đã xuất hiện dịch vụ… bảo đảm trúng thầu, thậm chí một hợp đồng còn được sang tay qua nhiều “cò”. Liệu pháp luật có công nhận, cho phép?

TAND quận 11 (TP.HCM) vừa hoãn xử vụ tranh chấp hợp đồng dịch vụ bảo đảm trúng thầu khu chợ Văn Thánh để trưng cầu giám định thêm một số chứng cứ trước khi ra phán quyết.

Chi 15 tỉ đồng để được trúng thầu

Theo bà L., năm 2007, ông T. gặp bà chào bán dự án chợ Văn Thánh (phường 25, quận Bình Thạnh, TP.HCM) với giá 165 tỉ đồng. Ngày 6-11-2007, giữa bà và ông T. ký kết hợp đồng dịch vụ với nội dung chính như sau: Ông T. có trách nhiệm lập thủ tục cho Công ty B tham gia đấu thầu khai thác chợ Văn Thánh theo quy định của UBND TP.HCM và đảm bảo Công ty B sẽ trúng thầu, còn bà có trách nhiệm trả 15 tỉ đồng phí dịch vụ cho ông T.

Trước và sau khi ký hợp đồng, bà đã giao cho ông T. tổng cộng 5 tỉ đồng, có đợt lập biên nhận, có đợt không. Dù vậy, cuối cùng Công ty B vẫn không phải là đơn vị trúng thầu. Tháng 2-2008, ông T. viết giấy cam kết sẽ hoàn lại cho bà 5 tỉ đồng nhưng không thực hiện. Tiếp đó, ông T. ký văn bản xác nhận là đã nhận của bà số tiền trên và cam kết trả lãi cho bà 2%/tháng. Tháng 5-2008, một lần nữa ông T. ký văn bản xác nhận đã nhận của bà 5 tỉ đồng và cam kết trả lãi 2%/tháng, thời hạn thanh toán là ngày 10-5-2008. Nhưng đến nay, ông T. vẫn không hoàn trả lại tiền cho bà.

Tháng 10-2009, bà L. đã khởi kiện ông T. ra TAND quận 11, yêu cầu ông T. phải trả lại 5 tỉ đồng. Nếu ông T. không đồng ý thì bà yêu cầu ông T. phải trả thêm tiền lãi 2%/tháng như thỏa thuận giữa đôi bên. Đồng thời, cho rằng vợ ông T. là người biết rất rõ việc làm ăn giữa hai bên, bà L. đề nghị tòa buộc vợ ông T. phải có trách nhiệm liên đới cùng chồng.

Continue reading

BỒI HOÀN PHÍ LUẬT SƯ, ĐƯỢC KHÔNG?

HOÀNG YẾN

Thực tiễn xét xử, các tòa thường bác yêu cầu đòi bồi hoàn chi phí cho việc theo kiện của đương sự như tiền thuê luật sư, photocopy giấy tờ…

Vì vậy việc mới đây, TAND tỉnh Tiền Giang buộc bị đơn phải trả hơn 150 triệu đồng phí luật sư của nguyên đơn đã gợi nhiều băn khoăn…

Năm 2007, Cục Sở hữu trí tuệ cấp bằng độc quyền kiểu dáng công nghiệp với sản phẩm bánh tráng hiệu K. kèm ảnh cho Công ty TP. Một năm sau, Cục cấp tiếp giấy chứng nhận đăng ký nhãn hiệu hàng hóa cho Công ty TP. Sau đó, Công ty TP tiếp tục đăng ký sản phẩm bánh K. tại Mỹ và đã được bảo hộ nhãn hiệu cùng kiểu dáng công nghiệp.

Thua kiện vì “nhái” nhãn hiệu

Tháng 11-2009, Công ty TP phát hiện một số siêu thị ở Mỹ có bày bán mặt hàng bánh tráng hiệu K’có màu sắc tương tự, khó phân biệt và gây nhầm lẫn với nhãn hiệu bánh K. của công ty được bảo hộ. Lần theo, công ty biết Công ty TG đã sản xuất bánh tráng hiệu K’ trên. Qua đối chất, Công ty TG thừa nhận vào ngày 8-9-2009 có xuất bánh tráng K’sang Mỹ. Nhãn hiệu này do khách hàng bên Mỹ đặt gắn lên bao bì sản phẩm.

Tháng 12-2009, Công ty TP đã nhờ luật sư tại Mỹ gửi công văn khuyến cáo Công ty TG về hành vi xâm phạm nhãn hiệu. Tháng 2-2010, Công ty TP đã kiện Công ty TG ra TAND tỉnh Tiền Giang, yêu cầu chấm dứt hành vi sản xuất và xuất khẩu loại bánh K’, thu hồi toàn bộ lượng bánh đã xuất khẩu, bán trên thị trường Mỹ. Công ty TP còn yêu cầu Công ty TG phải thanh toán hơn 153 triệu đồng cho luật sư, gồm 5.000 USD phí luật sư ở Mỹ và 60 triệu đồng phí luật sư tại Việt Nam…

Tháng 5-2010, TAND tỉnh Tiền Giang xử sơ thẩm, nhận định việc Công ty TG sử dụng dấu hiệu tương tự với nhãn hiệu của Công ty TP, vốn đã được cấp giấy chứng nhận bảo hộ về nhãn hiệu trên cùng một loại hàng hóa là vi phạm Luật Sở hữu trí tuệ. Việc Công ty TG nại rằng thực hiện theo hợp đồng với khách nước ngoài nên lỗi vi phạm này thuộc bên thứ ba là không có cơ sở.

Continue reading

TRANH CHẤP HỢP ĐỒNG DỊCH VỤ: ĐI KIỆN THAY, BỊ KIỆN NGƯỢC

HOÀNG YẾN

Giúp thắng kiện nhưng lại bị kiện đòi trả lại thù lao. Nguyên đơn đã được hưởng lợi lớn trên thành quả lao động của bị đơn mà không phải chịu một khoản chi phí nào nên phải trả tiền thù lao còn thiếu cho bị đơn.

Mấy năm trước, Công ty D. đã ủy quyền cho Công ty H. kiện ra Trung tâm Trọng tài quốc tế Việt Nam đòi một đối tác phải tiếp tục thực hiện hợp đồng mua bán hàng hóa và bồi thường thiệt hại. Thù lao là 12.500 USD, đưa trước 9.500 USD.

Chưa kịp vui đã buồn

Một năm sau, trọng tài quốc tế đã buộc đối tác phải trả cho Công ty D. hơn 25.000 USD. Từ thắng lợi này, phía Công ty H. đã đánh tiếng yêu cầu Công ty D. phải thanh toán hết thù lao (3.000 USD).

Tuy nhiên, kiểm tra lại, Công ty D. phát hiện Công ty H. không có chức năng kinh doanh dịch vụ pháp lý. Do vậy, Công ty D. không trả mà khởi kiện, yêu cầu tòa tuyên bố hợp đồng vô hiệu, buộc Công ty H. phải trả lại số tiền đã nhận trước. Nguyên đơn sẽ hoàn trả cho bị đơn hơn 22 triệu đồng đã nộp phí trọng tài.

Xử sơ thẩm tháng 7-2007, TAND quận 11 (TP.HCM) đã tuyên bác yêu cầu của nguyên đơn. Đồng thời, tòa buộc nguyên đơn phải tiếp tục thanh toán cho bị đơn 3.000 USD còn lại như thỏa thuận ban đầu. Theo tòa, hợp đồng giữa hai bên được ký kết chặt chẽ và đã hoàn thành nên buộc các bên phải tuân theo.

Hợp đồng vô hiệu

Tuy nhiên, xử phúc thẩm, TAND TP.HCM đã tuyên sửa án, buộc hủy hợp đồng do vô hiệu bởi Công ty H. không chức năng kinh doanh dịch vụ pháp lý. Bị đơn phải hoàn trả thù lao đã nhận làm dịch vụ.

Continue reading

TRANH CHẤP HỢP ĐỒNG MUA BÁN NHÀ: BÁN NHÀ VƯỢT ỦY QUYỀN

PHAN THƯƠNG

Người mua nhà hợp pháp phải ấm ức trả lại nhà vì giao dịch vô hiệu. Cầm được giấy ủy quyền, giấy tờ nhà, ông giám đốc đã bán căn nhà trên lấy 500 triệu đồng.

Đọc báo, ông D. biết ông C., giám đốc một công ty tư vấn ở quận Gò Vấp (TP.HCM), sẽ giúp ông vay được vốn của ngân hàng với mức phí thấp.

Nhờ vay vốn nhưng bị bán nhà

Giữa năm 2009, vợ chồng ông D. đã đến công ty của ông C. để nhờ vả. Ông giám đốc này trực tiếp tư vấn: “Muốn vay ngân hàng thì phải làm hợp đồng ủy quyền cho tôi được toàn quyền sử dụng, mua bán căn nhà mà ông đang ở. Thời hạn ủy quyền là 20 năm”. Cảm nhận vị giám đốc này cũng đáng tin tưởng nên ông D. gật đầu. Sau đó, vợ chồng ông D. giao toàn bộ bản chính giấy tờ nhà cho vị giám đốc để vay vốn giúp mình.

Cầm được giấy ủy quyền, giấy tờ nhà, ông giám đốc đã bán căn nhà trên lấy 500 triệu đồng. Đến tháng 7-2009, khi cán bộ phường báo căn nhà đã bị bán thì ông bà D. mới tá hỏa. Hai ông bà vội vàng khởi kiện ông giám đốc, yêu cầu tòa hủy hợp đồng ủy quyền, hủy hợp đồng mua bán nhà.

Ủy quyền vô hiệu

Xử sơ thẩm mới đây, TAND quận Gò Vấp nhận định trước khi ký hợp đồng ủy quyền, giữa nguyên đơn và bị đơn không quen biết hay giao dịch gì. Khi gặp, ý chí của nguyên đơn là ký ủy quyền chỉ nhằm nhờ vay vốn chứ không có ý gì khác. Nhưng sau đó, bị đơn lại bán nhà và không giao tiền cho bên ủy quyền. Như vậy bên được ủy quyền đã vi phạm quy định ủy quyền. Do vậy, hợp đồng ủy quyền vô hiệu.

“Còn phía người mua nhà, dù rằng việc mua bán là hợp pháp. Nhưng theo quy định đối với tài sản phải đăng ký quyền sở hữu, giao dịch giữa nguyên bị đơn đã vô hiệu thì giao dịch của bị đơn và người mua nhà cũng vô hiệu…” – tòa nhận định tiếp.

Continue reading

TRANH CHẤP HỢP ĐỒNG: VỤ ĐÒI NHÀ CHO THUÊ Ở TPHCM CẦN ĐƯỢC GIÁM SÁT

LÊ TRỌNG NGHĨA

Vụ án đòi nhà cho thuê giữa nguyên đơn Nguyễn Thị Thu Thủy và bị đơn Nguyễn Văn Ba cùng trú tại đường Nguyễn Thái Sơn, phường 5, quận Gò Vấp, TP Hồ Chí Minh đã qua hai cấp xét xử nhưng khó có thể thi hành do bị đơn khiếu nại quyết liệt và nhiều người dân ký đơn ủng hộ bị đơn. Theo đơn thư trình bày và hồ sơ vụ án, quả thực có nhiều vấn đề làm rõ bản chất vụ tranh chấp lại bị bỏ qua một cách khó hiểu.

Bản án số 05/2009/DS-PT ngày 09.01.2009 của Tòa Phúc thẩm TANDTC tại TP. Hồ Chí Minh  quyết định ông Nguyễn Văn Ba, sinh năm 1934, cư trú tại 322/9 Nguyễn Thái Sơn, cùng gia đình gồm 7 người phải giao trả nhà cho bà Nguyễn Thị Thu Thủy là nguyên đơn trong vụ kiện.

Theo nguyên đơn, căn nhà 322/9 Nguyễn Thái Sơn trước đây là 30 Phan Thanh Giản được ông Nguyễn Văn Lộc – cha của bà Thuỷ tự xây cất bằng vật liệu nhẹ trên đất của ông Nghiêm Xuân Việt từ năm 1937, sau đó ngăn ra làm bốn căn. Ông Nguyễn Văn Ba thuê căn 322/9 từ năm 1964 gồm nhà chính 18m2 và diện tích phụ. Trong quá trình thuê nhà ông Ba tự ý xây cất lại.

Năm 1986 ông Lộc khởi kiện ông Ba đòi lại nhà, ông Nghiêm Xuân Việt xác nhận đã cho và không tranh chấp. Bà Đặng Mộng Xuân (vợ ông Nghiêm Xuân Việt) đã chết từ lâu bên Pháp. Toà hoà giải nên ông Ba thuê tiếp đến năm 1990 nhưng không lấy tiền thuê. Vì vậy, bà Thuỷ yêu cầu ông Ba trả lại nhà.

Nguyện vọng của bà Thuỷ được cả hai cấp xét xử chấp nhận, buộc ông Ba và gia đình phải bàn giao ngôi nhà mà ông Ba đã xây dựng mới trên nền cũ cho nguyên đơn, bù lại nguyên đơn bồi hoàn cho ông Ba một phần tiền xây dựng trên 20 triệu đồng.

Hai bản án bộc lộ nhiều vấn đề có tính chất của vụ tranh chấp nhưng không được làm rõ. Vấn đề mấu chốt là ông Nguyễn Văn Lộc, cha của nguyên đơn Nguyễn Thị Thu Thuỷ, có phải là chủ sở hữu ngôi nhà và thửa đất 322/9 này hay không? Trong hồ sơ và hai bản án không thể hiện ông Lộc có giấy tờ gì trực tiếp chứng minh mình là chủ sở hữu; ngược lại nhiều chứng cứ cho thấy ông Lộc không phải là chủ sở hữu, chỉ là đại diện cho ông Việt mà thôi. Chúng tôi chỉ xin nêu một khía cạnh để bạn đọc tham khảo.

Continue reading

TRANH CHẤP DÂN SỰ: KIỆN ĐÒI HƠN 55 TRIỆU USD TIỀN THẮNG CƯỢC

LÊ NGA

TAND Q.1, TP.HCM vừa ra thông báo thụ lý vụ kiện đòi tiền thắng cược qua trò chơi điện tử có thưởng tại Câu lạc bộ Palazzo (khách sạn Sheraton Sài Gòn) với số tiền lên đến trên 55 triệu USD.

Theo đơn của nguyên đơn là ông Ly Sam (SN 1951, thương nhân mang quốc tịch Mỹ, đang kinh doanh tại VN) khởi kiện bị đơn là Công ty liên doanh Đại Dương (khách sạn Sheraton Sài Gòn), ngày 25.10.2009 ông Ly Sam có tham gia trò chơi có thưởng tại máy số 13 của Câu lạc bộ Palazzo tại khách sạn Sheraton Sài Gòn (một hình thức đánh bạc với máy). Quá trình chơi, ông Ly Sam được máy báo kết quả trúng thưởng 55.542.291,70 USD. Người quản lý ở đây hứa sẽ trả thưởng trong vòng 3 ngày nhưng không chịu ký vào biên bản ghi nhận kết quả.

Vì vậy, ông Ly Sam ghi lại hình máy số 13 và lập biên bản ghi nhận sự việc trúng được cùng chữ ký của một số người chơi tại đây với vai trò người làm chứng. Sau đó, ông Ly Sam liên hệ để đòi số tiền thắng cược này nhiều lần nhưng không kết quả vì đại diện của Công ty liên doanh Đại Dương cho rằng nguyên nhân ông Ly Sam thắng cược là do máy bị sự cố nên kết quả này bị vô hiệu. Không đồng ý với lý lẽ này, ông Ly Sam khởi kiện vụ án ra tòa.

Trong đơn khởi kiện, ông Ly Sam phân tích: thời gian trước đó cho đến thời điểm (10 giờ 30 ngày 25.10.2009) máy 13 báo người chơi trúng thưởng, máy này không có bất kỳ thông báo hoặc lưu ý nào được dán lên cảnh báo người chơi máy bị lỗi hoặc hư hỏng. Công ty nhận khoản tiền của người chơi qua máy có nghĩa là người chơi và công ty chấp nhận mọi kết quả thắng hoặc thua.

“Đây là trò chơi giữa người với máy điện tử được cài sẵn chương trình, do đó việc trúng thưởng hay không tùy thuộc vào sự khéo léo của người chơi và may rủi của máy tính, nếu máy báo không trúng thì người chơi mất tiền, không ai có thể đổ lỗi cho máy và ngược lại máy tính báo kết quả trúng thưởng bao nhiêu thì công ty phải trả thưởng bấy nhiêu”, ông Ly Sam lập luận.

Continue reading

TRANH CHẤP HÔN NHÂN VÀ GIA ĐÌNH: CON HẮT HỦI, CHA MẸ CÓ THỂ KIỆN CẤP DƯỠNG?

HOÀNG YẾN

Con cái phải có nghĩa vụ chăm sóc, cấp dưỡng cho cha mẹ, nếu không sẽ phạm luật.

Ông bà P. năm nay xấp xỉ 70 tuổi. Trước đó, ông bà dự tính khi qua đời sẽ để lại tài sản cho con gái.

Bị con đối xử tệ

Ba năm trước, người con gái bảo với cha mẹ cần tiền làm ăn nên có ý định mượn căn nhà đi thế chấp. Nghĩ rằng trước sau gì nhà cũng của con, ông bà liền tặng tài sản cho con. Tuy nhiên, khi nhà đã đổi chủ, người con thay đổi thái độ, luôn nói móc nói khóe cha mẹ là kẻ ăn nhờ ở đậu, chướng tai gai mắt trong nhà. Có bận người con còn khóa cửa không cho cha mẹ vào nhà… Buồn tủi, ông bà sang họ hàng ở nhờ.

Nhưng biết không thể ăn nhờ ở đậu mãi, ông bà đến tòa định khởi kiện để đòi lại căn nhà đã cho. Nhưng theo hồ sơ, ông bà đã tặng cho con không điều kiện nên khó có căn cứ để lấy lại.

Cán bộ thụ lý ở một tòa quận tại TP.HCM đang bức xúc và định hướng dẫn cho vợ chồng già này kiện con gái đòi cấp dưỡng.

Có thể kiện đòi cấp dưỡng

Trước vấn đề này, luật gia Đặng Đình Thịnh, Giám đốc Trung tâm Tư vấn pháp luật – Hội Luật gia Việt Nam, cho biết ông bà P. có thể khởi kiện đòi con cấp dưỡng. Bởi đây cũng là một trong những loại việc hôn nhân gia đình có thể khởi kiện. Trong trường hợp nếu người con bị buộc thi hành án không chấp hành theo bản án thì có thể quy tội từ chối hoặc trốn tránh nghĩa vụ cấp dưỡng. Nếu nghiêm trọng hơn có thể quy vào tội ngược đãi hoặc hành hạ ông bà, cha mẹ…

Continue reading

THỰC TIỄN HỢP ĐỒNG: LỠ MUA NHÀ BỊ NGĂN CHẶN, KHỔ ĐỦ ĐƯỜNG

TIẾN HIỂU

Khi mua, không cơ quan chức năng nào thông báo đây là nhà bị ngăn chặn. Mua rồi thì hợp thức hóa không xong…

Sau hơn hai năm miệt mài gõ cửa các cơ quan chức năng khiếu nại, mới đây bà Đào Thị Kim Chi đã khởi kiện Chi cục Thi hành án quận Gò Vấp ra tòa nhưng tòa không thụ lý vì không thuộc thẩm quyền.

Không biết nhà bị phong tỏa

Theo bà Chi trình bày, ngày 19-1-2007, bà làm hợp đồng mua căn nhà số 26 đường Lê Lai, phường 3 (quận Gò Vấp) của bà Nh. Việc mua bán được làm hợp đồng hẳn hoi và có công chứng tại Phòng Công chứng số 5 TP.HCM.

Sau đó, bà Chi đã thực hiện hết nghĩa vụ nộp tiền sử dụng đất và đóng lệ phí trước bạ. Vì căn nhà mới chỉ có giấy trắng nên bà đến UBND quận Gò Vấp nộp đơn đề nghị cấp giấy hồng. Một thời gian sau, bà tá hỏa khi được UBND quận Gò Vấp cho biết căn nhà này đã bị Thi hành án quận ngăn chặn chuyển nhượng, mua bán từ 10 năm trước (ngày 25-6-1997).

Quá bất ngờ vì lúc làm hợp đồng mua nhà, không một cơ quan chức năng nào cho biết là căn nhà đang bị ngăn chặn, bà Chi tức tốc chạy đến Phòng Công chứng số 5 để hỏi cho rõ ngọn ngành. Phòng công chứng cho bà biết vào thời điểm chứng nhận hợp đồng mua bán nhà cho bà thì họ chưa nhận được bất kỳ công văn ngăn chặn nào của cơ quan thi hành án. Mãi đến ngày 4-12-2007, phòng công chứng mới nhận được công văn ngăn chặn việc mua bán, sang nhượng, thế chấp đối với căn nhà nói trên để đảm bảo cho việc thi hành một bản án ngày 25-7-2005 của TAND quận Gò Vấp.

Bà Chi quay về làm đơn khiếu nại gửi Thi hành án quận Gò Vấp. Cơ quan này trả lời rằng căn nhà này đã bị ngăn chặn từ năm 1997 để thi hành một bản án khác của TAND quận Gò Vấp. Hợp đồng mua bán nhà giữa bà Chi và bà Nh. là trái pháp luật. Bà Chi không liên quan gì đến vụ thi hành án nên không có tư cách khiếu nại…

Một căn nhà, hai lần bị ngăn chặn

Gặp rắc rối, bà Chi lặn lội đi tìm nguồn gốc của căn nhà và phát hiện ra rằng căn nhà này đã hai lần bị cơ quan thi hành án ra quyết định ngăn chặn không cho mua bán, chuyển nhượng để đảm bảo thi hành án trong… hai vụ khác nhau.

Continue reading

THỰC TIỄN ÁP DỤNG LUẬT DÂN SỰ: NHỜ NGƯỜI LẠ GIÁM HỘ CHO CON NHỎ – PHƯỜNG RỐI?!

VĂN ĐOÀN

Có sự xung đột giữa Bộ luật Dân sự và Luật Hôn nhân và Gia đình về việc cử người giám hộ cho người chưa thành niên?

“Chiếu theo Luật Hôn nhân và Gia đình, tôi muốn đề nghị ai làm giám hộ cho con mình thì tôi sẽ nhờ người đó. Cớ sao phường không chịu giải quyết?” – bà B. đặt câu hỏi.

Lạ nên phường không chứng

Đầu tháng 4, bà B. đã mang đơn đến phường X. (quận 3, TP.HCM) nhờ cử người giám hộ cho đứa con khoảng bảy tuổi. Bà cho biết muốn giao lại nhiều tài sản cho con nhưng không muốn cho chồng giám hộ (vì nhiều lý do tế nhị). Do vậy, bà đề nghị phường chấp nhận để một người quen của bà giám hộ cho đứa trẻ này.

Sau khi xem xét, phường thấy yêu cầu của bà B. chưa hợp lý nên trả lại hồ sơ. Phường lý giải, theo quy định của Bộ luật Dân sự, cha mẹ là người giám hộ đương nhiên cho con chưa thành niên. Nếu vì lý do nào đó cha mẹ không giám hộ được thì anh chị em ruột đã thành niên và đủ điều kiện là giám hộ đương nhiên cho em. Nếu không thì là ông bà nội, ngoại. Không nữa thì tới lượt cô dì, chú bác ruột. Ở đây, các điều kiện kia đều đáp ứng khá đủ. Do vậy, người lạ xuất hiện là không được!

Ngay sau đó, bà B. phản ứng vì cho rằng yêu cầu của mình không có gì sai luật và làm đơn khiếu nại. Theo bà, Luật Hôn nhân và Gia đình quy định cha mẹ còn sống nhưng không có điều kiện trực tiếp trông nom, nuôi dưỡng, chăm sóc, giáo dục con chưa thành niên, con đã thành niên mất năng lực hành vi dân sự thì cha mẹ có thể cử người khác giám hộ cho con… Như vậy, luật trên không cấm cha mẹ ruột không được quyền nhờ người lạ làm giám hộ cho con nên bà có quyền nhờ người khác làm giám hộ.

Continue reading

THỰC TIỄN ÁP DỤNG LUẬT DÂN SỰ: CỬ NGƯỜI GIÁM HỘ, THEO LUẬT NÀO?

VĂN ĐOÀN

Các đồng thừa kế có sự xung đột về lợi ích, đợi để họ thỏa thuận chọn một người làm giám hộ cho người mất năng lực hành vi dân sự là điều rất khó.

Xung quanh việc chính quyền địa phương cử người giám hộ cho người chưa thành niên, người mất năng lực hành vi dân sự không có người giám hộ đương nhiên, giữa Bộ luật Dân sự và Luật Hôn nhân và Gia đình hiện đang có sự xung đột.

Một vụ tranh chấp thừa kế mà TAND TP.HCM thụ lý hiện đang bị ách lại vì chính quyền địa phương chưa thể cử được người giám hộ cho một người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan trong vụ án.

Tòa nhờ ủy ban

Tháng 10-2008, TAND TP.HCM thụ lý vụ tranh chấp thừa kế mà ông T. là bị đơn. Ông H. ở Việt Nam và bốn người em khác ở nước ngoài được tòa xác định là người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan.

Trước đó, ông H. từng bị TAND TP tuyên bố bị mất năng lực hành vi dân sự. Theo luật, các giao dịch dân sự của ông phải do người đại diện theo pháp luật xác lập, thực hiện nên ngày 8-3-2010, TAND TP.HCM có công văn gửi UBND phường 4, quận 3 yêu cầu UBND phường cử người giám hộ cho ông H.

Theo công văn trên, ông H. và ông T. là anh em ruột, ở cùng một nhà nhưng ông T. không phải là người giám hộ đương nhiên cho ông H. Do ông T. có đơn tự nguyện làm người giám hộ cho ông H. nên căn cứ vào Điều 63 Bộ luật Dân sự, tòa đề nghị UBND phường 4 có văn bản cử ông T. làm người đại diện theo pháp luật cho ông H. để giải quyết vụ kiện. Công văn của tòa cũng nêu rõ nếu UBND phường 4 không thực hiện được thì phải thông báo bằng văn bản và nêu rõ lý do cho tòa biết.

Ủy ban vướng luật

Từ đó đến nay đã hai tháng nhưng UBND phường 4 vẫn chưa đáp ứng yêu cầu của tòa.

Continue reading

TRÁCH NHIỆM DÂN SỰ DO XÂM PHẠM UY TÍN: KIỆN DO NÓI XẤU DOANH NGHIỆP TRÊN MẠNG

HOÀNG YẾN

Đối tác cũ rêu rao trên mạng rằng tập đoàn X. kinh doanh không có đạo đức, không chữ tín, hàng bị rỉ sét, bị tẩy chay…

TAND TP.HCM chuẩn bị xét xử vụ tập đoàn X., trụ sở tại Singapore, có thương hiệu nổi tiếng về các sản phẩm nội thất bếp, bản lề… được bảo hộ trên toàn cầu, kiện doanh nghiệp trong nước vì nói xấu, hạ uy tín họ trên mạng…

Từ hợp tác chuyển sang nói xấu

Theo đơn khởi kiện, từ năm 2003, tập đoàn X. bán nhiều sản phẩm, thiết bị cho công ty T. Năm năm sau, hai bên chấm dứt mọi quan hệ, giao dịch. Nhưng cũng từ lúc đó, công ty T. liên tục đưa ra thông tin không trung thực về X. trên một số trang thông tin điện tử… Chẳng hạn, công ty T. cho đăng hình ảnh các sản phẩm bị rỉ sét của X. gây hoang mang cho người tiêu dùng trong khi sản phẩm của X. rất chất lượng, bảo hành trọn đời sản phẩm.

Hay như công ty T. cho đăng tải các bài viết có những đánh giá chủ quan, không có căn cứ, chỉ trích, cho rằng X. đã “qua cầu rút ván”, “kinh doanh thiếu văn hóa”, “thiếu đạo đức trong kinh doanh”, “tàn nhẫn và thủ đoạn” và “không có chữ tín”, “không đáng tin cậy”…

Công ty T. còn cho đăng nhiều “Phiếu thu thập ý kiến khách hàng”, trong đó có nội dung phê phán việc chấm dứt mối quan hệ mua bán giữa X. và T. Tổ chức dàn dựng chụp hình ảnh nhãn hiệu, logo của X. kèm theo hình ảnh một số đối tượng có hành động biểu tượng chỉ tay phản đối, tẩy chay sản phẩm X., phát tán rộng khắp…

Chấm dứt việc hạ uy tín

Theo tập đoàn X., việc phát tán các thông tin sai sự thật trên các phương tiện truyền thông và chuyển tiếp cho khách hàng, đối tác của X. trong một thời gian dài chính là nhằm bôi nhọ, hạ thấp uy tín và gây ảnh hưởng xấu đến hoạt động kinh doanh của X. tại Việt Nam.

Continue reading

TRANH CHẤP HỢP ĐỒNG: XÉT XỬ VỤ TRANH CHẤP CĂN HỘ THE MANOR

V.C.M (TTO)

Ngày 19-4-2010, TAND quận Bình Thạnh đã xét xử vụ kiện hi hữu giữa chủ đầu tư khu căn hộ cao cấp The Manor (quận Bình Thạnh, TP.HCM) kiện đòi hủy hợp đồng với khách hàng mua căn hộ. Lý do mà nguyên đơn – công ty TNHH Sản xuất kinh doanh xuất nhập khẩu Bình Minh (gọi tắt là Bitexco) – đòi tòa hủy hợp đồng mua bán căn hộ (AE-305) với khách hàng Nguyễn Thị Bình vì cho rằng khách hàng đã vi phạm nghĩa vụ thanh toán, còn nợ công ty 15.000 USD không trả đúng thời hạn.

Vụ kiện được nhiều người quan tâm bởi thông thường chỉ thấy khách hàng đi kiện chủ đầu tư do vi phạm nghĩa vụ hợp đồng, giao nhà… chứ hiếm có trường hợp nào chủ đầu tư kiện ngược khách hàng đòi hủy hợp đồng.

Tranh chấp giữa Bitexco và khách hàng khởi nguồn từ tranh chấp về chất lượng căn hộ. Theo bà Nguyễn Thị Bình, bà ký hợp đồng mua căn hộ với Bitexco từ tháng 11-2006 với giá 167.000 USD. Trong thủ tục mua nhà, Bitexco và bà Bình còn ký hợp đồng thỏa thuận ba bên với Ngân hàng Ngoại thương Chi nhánh TP.HCM về việc vay tiền của ngân hàng để thanh toán tiền mua nhà. Bà Bình thanh toán 50% giá trị căn hộ, còn 50% còn lại bà Bình ký hợp đồng tín dụng vay của ngân hàng, thế chấp bằng chính căn hộ AE-305.

Tuy nhiên, khi nhận bàn giao căn hộ, bà Bình đã rất bức xúc vì nhiều hạng mục, nội thất của căn hộ không đúng như cam kết trong hợp đồng và đã khiếu nại với chủ đầu tư. Đỉnh điểm bức xúc của khách hàng là sự kiện xảy ra vào giữa tháng 5-2007 (sau khi nhận nhà khoảng 6 tháng) là hệ thống nhà vệ sinh của căn hộ liên tục bị trào ngược các chất thải lên, gây mất vệ sinh, hôi thối căn hộ.

Bà Bình đã khiếu nại, đại diện Bitexco hứa sẽ sửa chữa và đổi căn hộ khác, nhưng sau đó theo bà Bình là việc sửa chữa không đạt chất lượng và Bitexco cũng không chấp nhận đổi căn hộ khác cho bà Bình. Sau nhiều lần đôi co, vụ việc đã được UBND phường 22 quận Bình Thạnh hòa giải nhưng không thành.

Continue reading

TRANH CHẤP QUYỀN PHÁT SÓNG PHIM

HOÀNG YẾN

Đòi bồi thường hơn 800 triệu đồng vì cho rằng bị đơn xâm phạm quyền phát sóng phim Hoàng Phi Hồng, Dì Thập Tam và Đấu Sỹ Thiên Vương.

Gần hai năm trước, Công ty Ảnh Vương đã nộp đơn kiện Công ty Phượng Tùng ra TAND TP.HCM vì cho rằng “đối thủ” đã xâm phạm đến quyền phát sóng độc quyền, làm thiệt hại 100% tiền mua bản quyền của mình. Tuy nhiên, đeo được một thời gian, nguyên đơn đã rút yêu cầu…

Bị phát sóng trước

Ảnh Vương trình bày công ty đã mua quyền phát hành bộ phim Hoàng Phi HồngDì Thập Tam từ Công ty San Yang (Mỹ). Vì thế, từ năm 2005 đến 2010, công ty được độc quyền phát hành phim trên truyền hình ở Việt Nam.

Đến đầu năm 2008, San Yang giao giấy chứng nhận bản quyền, chuyển hai bộ phim trên cho Ảnh Vương để phát sóng trên Đài PT-TH Bình Dương… Tiếp đó, sau khi đã nhận ủy thác nhập khẩu của Ảnh Vương, Trung tâm Dịch vụ PT-TH Bình Dương đã nhập khẩu 40 đĩa phim này từ San Yang.

Nhưng trong khi Ảnh Vương đang làm thủ tục xin giấy phép phổ biến phim thì Phượng Tùng lại cung cấp hai bộ này cho đài TH Bắc Giang, Bắc Ninh phát sóng vào tháng 7, tháng 8-2008.

Ảnh Vương liền khởi kiện, yêu cầu ngay lập tức đình chỉ phát sóng hai bộ phim trên hai đài Bắc Ninh, Bắc Giang, đồng thời buộc Phượng Tùng bồi thường hơn 800 triệu đồng cho các khoản mua bản quyền, tổn thất cơ hội kinh doanh… Continue reading